GÖZÜNÜN  BİRİ  DE  KÖRMÜŞ

 

Adamın  biri  evli  olduğu  yirmi  yıl  boyunca  her  akşam  evine  bir  şeyler  alıp  götürürmüş.  Eli  hiç  boş  gitmezmiş.  Bir gün  işi  iyi  gitmemiş,  parası  olmadığından  bir  şey  alamamış,  akşam  evine  eli  boş  gitmiş.  Karısı  karşılamış,  kocasının  eline  bakmış.  Bir  şey  yok.  Söz  söylemek  için  kocasının  gözüne  bakınca :

“Viri !...  Herif !...  Senin  gözünün  biri  körmüş  ya...”  demiş...

 

Viri :  Eğirdirlilerin  ünlem  sözü.

 

 

          PEKMEZİN  HİÇ  TADI  YOKTU

 

Dağ  köylerinden  biri  Eğirdir’e  gelmiş.  Acıkınca  çarşı  fırınından  bir  ekmek  almış.  Katık  için  çarşıda  gezerken  bir  kunduracının  kösele  ıslattığı  dağarcığı  görmüş.  Pekmez  sanarak :

“Bu  pekmez  kaça ?”  diye  sormuş.

Şakacı  kunduracı :

“Çanağı  iki  akçe..”  demiş.  Bir  çanak  doldurmuş,  önüne  koymuş.  Adam  kösele  suyunu  ekmeğine  banıp,  yeyip  bitirdikten  sonra  kunduracıya  iki  akçeyi  vermiş. 

“Bak  dayı..”  demiş.  “Anlamadı  zannetme.  Pekmezinin  hiç  tadı  yoktu..”

 

 

          MAKARNA

 

Kisli Mehmet  Ağa  karısının  da  desteğiyle,  çalışmayla  mal,  mülk,  para  sahibi  olur.  Zenginleşince  ikinci  bir  kadın  almak  teşebbüsüne  girişir.  Karısı  bunu  duyar  ama  hiç  ses  çıkarmaz.  Mehmet  Ağa  bir  gün  evden  çıkarken  karısına :

“Hatun !..  Bugün  canım  bol  yağlı  bir  makarna  istiyor.  Akşama  bana  makarna  pişir.”  der,  işine  gider.  Karısı  komşuları  toplar.  Evde  ne  kadar  un,  yumurta  varsa  hamur  yaptırır,  makarna  kestirir.  Birkaç  leğen,  birkaç  kazan  içinde  makarnayı  pişirir.  Evde  olan  tüm  yağları  da  üzerlerine  boca  eder.  Mehmet  Ağa  akşam  eve  gelir,  köşesine  geçer  oturur. 

“Getir  bakalım  makarnayı..”  der  karısına.  “Yiyelim..”

“Sen  gel…”  der  karısı.  Mehmet  Ağa'yı  kazan  ve  leğenlerin  yanına  götürür,  kapakları  açar. 

“İstediğinden,  istediğin  kadar  ye…”  der. 

Durumu  gören  Mehmet  Ağa  öfkelenir,  bağırır. 

“Bu  ne  biçim  makarna  pişirmek  kadın ?...  Beni  batıracak  mısın ?”

Karısı  daha  yüksek  sesle  bağırır.

“İki  evlenecek  deyusun  makarnası  böyle  pişer.”

 

 

          AL  ON  SARI  LİRA  DAHA

 

Deli  Hacı  sıradan  bir  adamın  karısına  bir  sebepten  dolayı  söver.  Adam  da  hakkını  aramak  için  Kadı’ya  gider.  Kadı  yargılar.  Deli  Hacı,  adamın  karısına  sövdüğünü  saklamaz.  Kadı  Deli  Hacı’ya  bir  sarı  lira  ceza  verir.  Şehrin  eşraflarından  olan  Deli  Hacı  böyle  uyuz  bir  adamın  onu  mahkemeye  getirmesine  öfkelenir.  Kadı’ya  sorar :

“Bu  adamın  avradına  sövmenin  cezası  bir  sarı  lira  mıdır ?”

“Evet…”  der  Kadı.

“Öyleyse,  senin  de  avradını…”  der,  bir  güzel  sövdükten  sonra  Kadı’ya :

“Al,  sana  da  fazlasıyla  iki  sarı  lira  Kadı  Efendi…”  

Sonra  davacı  adama  döner.

“Kadı’nın  bir  sarı  lira  ceza  kestiğine  bakma  sen…”  der.  “Senin  avrat  o  kadar  ucuz  değil.  Al  sana  on  sarı  lira  daha.”

 

 

          MAKAS

 

Ada’da  oturanlardan  biri  suda  yüzen  bir  patlıcan  görmüş.  Ne  olduğunu  anlayamamış.  Doğru  eve  gitmiş,  bir  makas  almış  gelmiş,  deniz  kenarına  durmuş.  Patlıcan  dalgada  bir  inip  bir  yükseldikçe  o  da  makası  bir  açıp  bir  kapayarak :

“Gitme  korkuturum,  gelme  kıypıtırım.”  dermiş.

 

Eğirdirliler  göl  için  “deniz”  derler.

 

 

          ON  PARA

 

Ada’dan  iki  arkadaş  Konya’ya  ticarete  gitmişler.  Dönüşlerinde  Karabağlar’da  kâr  hesabı  yaparlarken  yanlarına  bir  manda  gelmiş,  uzun  süre  onlara  bakmış.  Onlar  da  bizden  galiba  para  istiyor  düşüncesiyle  mandanın  önüne  on  para  atmışlar.  Ada’ya  gelip  parayı  paylaşırlarken  saydıklarında  on  para  eksik  gelmiş.  Tekrar  tekrar  saymışlar,  her  seferinde  yine  on  para  eksik  gelmiş.  Sonunda  biri  hatırlamış.

“Bakana  da  verdik  on  para  ya…”  demiş.

 

 

          KAVAK  AĞACI

 

Ada’dan  oturan  biri  parasının  çalınacağından  korktuğu  için  güvenceli  bir  yere  saklamak  istemiş.  Aklına  evinin  önündeki  kavak  ağacı  gelmiş.  Parasını  bir  keseye  koyup  zar  zor  kavağa  çıkmış,  yüksek  dalların  arasına  saklamış.  Ama  hırsızın  biri  olayı  fark  etmiş.  Bir  fırsatını  bulup,  kavağa  çıkıp,  parayı  aldıktan  sonra  kesenin  içine  eşek  tersi  koymuş,  yerine  asmış…  Para  sahibinin  bir  gün  paraya  ihtiyacı  olmuş.  Kavağa  çıkıp  keseyi  açtığında  bir  görse  ki  içi  eşek  tersiyle  dolu.

“Allah  Allah !..”  demiş.  “Hadi  eşek  kavağa  çıktı  diyelim.  Dört  ayağını  bir  yere  getirip  bu  kesenin  içine  tersini  nasıl  koydu ?”

 

 

          ŞIRLANGEÇ  YAĞI

 

Susam  yağına  şırlangeç  yağı  da  derler.  Yakın  zamana  kadar  bakkallarımızda  satılırdı. 

Adamın  biri  yedi  sekiz  yaşındaki  bir  çocuğa :

“Loyn !..”  demiş.  “Anana  söyle  de,  baban  yokken  beni  bir  çağırsın…”

Çocuk  gitmiş,  anasına  söylemiş.  Kadın  da  düşünmüş  taşınmış,  sözü  kocasına  aktarmış.  Kocası : 

“Haber  gönder..”  demiş.  “Adam  yarın  eve  gelsin.”

Kadın  adamı  çağırtmış  çocuğuyla…  Sevine  sevine  gelmiş  adam.  Kadın  karşılamış,  odaya  almış.  Adam  soyunmuş…  Kadını  beklerken,  pat  diye  koca  elinde  palayla  çıkagelmiş.  Adam : 

“Düş  önüme…”  demiş  hovardaya.  Bir  donla  götürmüş    şırlangeç  yağı  çıkaran  bir  tonluk  yuvga  taşının  olduğu  yere.  Bağlamış  eşek  yerine  adamı.  Sırtının  ortasına  da  bir  tokat  aşketmiş. 

“Yürü  bakalım..”  demiş.  “Şu  gördüğün  susam  çuvalları  bitene  kadar  yuvga  taşını  çevir.”

Adamın  döndürdüğü  taş  da  değirmen  taşı  gibi  bir  şeymiş.  Bizim  hovarda  iki  tokat  bir  kırbaç  arasında,  pala  korkusuyla  döne  döne  ezmiş  tüm  susamları,  çıkarmış  şırlangeç  yağını.  İş  bitince  adam  hovardanın  elbiselerini  vermiş,  salıvermiş…

Aradan  uzun  zaman  geçmiş,  bir  de  bakmış  ki  hovarda,  karşısında  o  kadının  oğlu.  Çocuk :

“Emmi…”  demiş.  “Babam  evde  yok.  Anam  seni  çağırıyor.”

“Anlaşıldı,  anlaşıldı…”  demiş  hovarda.  “Şırlangeç  yağınız  tükenmiş…”

 

 

          GİDİVER  TUT

 

Yakın  köylerimizden  iki  komşu  bir  nedenle  mahkemelik  olurlar.  Dava  için  Eğirdir  mahkemesine  gelirler.  Taraflardan  biri  çok  yaşlı,  hem  hasta  Keziban  Nine’yi  de  ikna  eder,  şahit  olması  için  Eğirdir’e  getirir.   Keziban  Nine  şahit  olacağı  kişilerin  dava  sırası  gelinceye  kadar  uzun  süre  bekler.  Sonunda  şahitlik  için  Hakimin  huzuruna  çıkar.  Hakim  görevi  gereği  Keziban  Nine’ye  hayli  sorular  sorar..  Uzun  süre  ayakta  kalan  Keziban  Nine  nasılsa  sesli  bir  şekilde  yellenir.  Hakim  çıkışır. 

“Ne  yaptın  kadın ?..”  der.  “Burası  mahkeme  salonu.”

Keziban  Nine  kızar,  o  da  hakime  çıkışır.

“O  benim  düşmanım…”  der.  “Senin  dostunsa  gidiver  tut…”

 

 

          ARI,  DARI,   KARI

 

Dağ  köylerinden  Müslüm  Ağa’nın  Eğirdir’de  bir  ahbabı  varmış.  Zaman  zaman  Eğirdir’e  gelir,  işini  görür,  ahbabına  uğrar,  sohbet  eder,  dostluğun  keyfini  yaşarmış. 

Yine  bir  gün  Müslüm  Ağa  Eğirdir’e  gelmiş,  ahbabına  uğramış,  yemişler,  içmişler,  çok  hoş  zaman  geçirirlerken  Müslüm  Ağa  birden  ayağa  kalkmış. 

“Bana  izin…”  demiş.  “Gitmem  gerek.”

Ahbabı :

“İyi  vakit  geçiriyoruz  canım..”  demiş.”Az  daha  otur…”

Müslüm  Ağa :

“Oturmasına  oturayım  ya  gitmeliyim.  Geç  kaldım…”  demiş.  “Ovada  darı  var,  dağda  arı  var,  çadırda  karı  var…  Ne  olur,  ne  olmaz !...”

 

 

          ADA’DA  BİLE  KAYBOLMADIM

 

Eğirdirli  avukatlardan  Cemal’in  bir  dava  nedeniyle  İstanbul’a  gitmesi  gerekir.  Hazırlığını  yapar,  İstanbul’a  gideceğini  anasına  söyler.  Yaşlı  kadın  ömür  boyu  görmediği  İstanbul’u  görmek  için  oğlundan  kendisini  de  götürmesini  ister.  Götürmeye  niyetli  olmayan  oğlu :

“Götüreyim  ya  ana…”  der.  “Benim  işlerim  çok,  sen  de  yalnız  başına  gezemezsin.  İstanbul  büyük  şehir,  sonra  kaybolursun.”

Anası  oğlunun  ellerinden  tutar,  gözlerinin  içine  bakar :

“İyi  ya  oğlum…”  der.  “Ben  Ada’da  bile  kaybolmadım.”

 

 

          KAZAN   KAZAN  PİŞİRMELİ

 

Kahve  içilmesinin  yaygınlaşmaya  başladığı  zamanlarda  aşiretten  bir  Yörük  Eğirdir’e  gelmiş.  İşini  gördükten  sonra  bir  kahvehaneye  girmiş.  Bakmış  herkes  bir  şey  içiyor.  O  da  içmek  istemiş…  Kahveciye :

“Bana  da  ondan  getir…”  demiş. 

Kahveci,  kahveyi  yapıp  adama  vermiş..  Adam  bir  içmiş  ki  pek  hoşuna  gitmiş.  Bir  de  kahve  fincanına  bakmış,  küçücük  bir  şey..

“Kahveci !..”  demiş.  “Bu  kahve  pek  güzel  bir  şeymiş…  Bu  böyle  küçücük  bir  şeyle  mi  içilmeli ?  Bunu  kazan  kazan  pişirmeli,  kepçe  kepçe  içmeli…”

 

 

          VALLAHİ   BİR

 

Aşiretlerden  bir  adam  Eğirdir’e  gelmiş.  İşini  bitirdikten  sonra  dinlenmek  için  kahvehaneye  oturmuş.  Bakmış  herkes  fincan  içinde  küçük  sesle  bir  şey  içiyor,  o  da  içmek  istemiş… 

Kahveciye  sormuş:

“Bunun  bir  hörpüldetmesi  kaç  para ?.”

Kahveci  de :

“Beş  para…”  demiş.

“Getir  bir  tane..”  deyince  kahveci  de  kahvesini  yapıp  getirmiş. 

Adam  fincanı  tutmuş,  sıcağı  üstünde  olan  kahveyi  bir  hörpüldetmede  içmiş,  gözleri  yaşarmış.

Kahveci :

“Ne  yapıyorsun ?”  deyince :

“Vallahi  bir  hörpüldetmede  içtim.  Al  beş  paranı…”  demiş.

 

 

          AKLI   YOK

 

Herhalde  kahvenin  Anadolu’ya  dağıldığı  ilk  zamanlarda  kırsal  kesimden  biri  şehire  gelmiş.   Bir  kahvehaneye  girmiş.  Bakmış  herkes  kahve  içiyor.  O  da  istemiş…  Kahvesi  gelmiş,  her  yudumda  bir  “Oh !.”  çekmiş.

Kahveci :

“Nasıl ?”  demiş.  “Beğendin  mi ?  Hoş  mu ?”

Adam  Kahveciye  bakmış.

“Vallaha..”  demiş.  “Hoş  ki,  ne  hoş…  Bunu  satanın  hiç  aklı  yok.” 

 

 

          SÖZ  TORBAYA  GİRMEZ

 

Cumhuriyetten  sonra  Isparta  valisi  Eğirdir’e  gelir.  Belediyeye  uğrar.  Belediye  Başkanı  Hacı  Behçet  Efendi  karşılar.  Vali  kendince  bazı  eleştiriler  yapar,  emirler  verir.  Yalnız  verdiği  emirler ;  yapıldığında  Belediye  Başkanı  Hacı  Behçet  Efendi’yi  zorlayacak  durumdadır.  Vali  belediyeden  ayrılırken :

“Behçet  Efendi…”  der.  “Bir  daha  geldiğimde  söylediklerim  yapılmış  olsun.”

Bunun  üzerine  Belediye  Başkanı  Hacı  Behçet  Efendi :

“İyi  ya  Vali  Bey…”  der.  “Laf  torbaya  girmez.  Emirlerinizi  yazılı  gönderin.”

 

Not :  O  zamanlar  resmi  yazışmalar  özel  bir  torba  içinde  gönderilirdi.

  

 

          AĞABEYSİ  GİBİ  OLUR

 

Koca  Müftü  Rafi  Efendi  Dündar  Bey  medresesinde  uzun  zaman  hocalık  yapmıştır.  Bilgili,  âlim,  şair  bir  zat  olarak  tanınmıştır.  Osmanlı  Maliye  nazırlarından  Eğirdirli  Abdurrahman  Nafiz  Paşa’nın  hem  akrabası  hem  hocasıdır.

Koca  Müftü  Rafi  Efendinin  Sadullah,  Lûtfullah  adında  iki  oğlu  varmış.  Sadullah  camiden,  Lûtfullah  meyhaneden  çıkmazmış.  Dostlarından  biri :

“Müftüm !...  Nasihat  etseniz  de  Lûtfullah  da  ağabeyi  Sadullah  gibi  camiye  devam  etse,  iyi  olmaz  mı ?”  deyince ;  Koca  Müftü  Rafi  Efendi  dostuna :

“Sadullah  daha  çocuktur.  Büyüyüp  aklı  erdiğinde  belki  o  da  camiye  gitmez…”  demiş.

 

 

          BÖYLE   YEMEZSEN

 

İbrahim  Efendi  Belediye’nin  ihalesinden  bir  arsa  satın  aldı.  Yalnız  arsa  olarak  alınan  yer  taşlık  bir  alandı.  Temel  atılabilmesi  için  alandaki  taşların  topuzla  kırılması,  kazmayla  sökülmesi  gerekiyordu.  Eğirdir’den  işçi  bulmaya  çalıştıysa  da  kimsenin  gözü  bu  işi  yapmaya  gözü  yemedi.  İbrahim  Efendi  tanıdıklarına  danışarak,  yardımlarını  alarak  köylerden  bir  kişiyi  işçi  olarak  tuttu.  İşe  başlattı.  Zaman  zaman  işçinin  yanına  gidiyor,  çalışmasını  izliyordu.  Adam  emeğini  esirgemiyordu.  Bir  gün  içinden  geldi.  Etli  pide  yaptırdı.  İşçisinin  yanına  gitti.  Baktı  ki  işçisi  kayanın  bir  gölgesine  çekilmiş,  öğlen  yemeğini  yiyordu.  Önünde  birkaç  pırasayla  küçük  bir  naylon  poşet  içinde  toz  şeker  vardı.  İbrahim  Efendi  yanına  yaklaştığında  işçi  ekmeğini  şekerin  içine  sokup  ağzına  götürdü.  İbrahim  üzüntüyle  işçisine  bakarken  işçi :

“İbrahim  Ağa !..”  dedi.  “Böyle  yemezsen  bu  iş  görülmez…  Bu  taşlar  kırılmaz.”

İşçinin  lokması  bitince  kalın  bir  pırasanın  ucundan  iştahla  bir  ısırık  aldı.

 İbrahim  Efendi :

“Dediğin  doğru... Ardından  da  şunu  yeyiver.”  dedi.  Etli  ekmek  paketini  uzattı.

  

 

          ET   YEMEYECEK   MİYİZ ?

 

Hasan  Eğirdirli  fakir  bir  ailenin  çocuğudur.  Babası  Yemen’de  şehit  olmuştur.  Hasan  yetim  kalmıştır.  Annesini  bir  başkasıyla  evlendirmek  düşüncesi  olduğu  için  ayak bağı  olmasın  diye  Hasan’ı  Sorkuncak  köyünden  bir  ağaya  evlatlık  olarak  verirler.  Ağanın  bir  adeti  vardır.  Akşam  yemeğinden  önce  abdestini  alır,  akşam  namazını  kılar,  akşam  yemeğini  öyle  yer.

Hasan’ın  evlatlık  gittiği  ilk  gün etli bir yemek vardır. Akşam  olur,  yine  her  zamanki  gibi  Sorkuncaklı  Ağa  namaz  kılmak  için  abdest  almak  amacıyla  kollarını  sıvarken  bi  de  bakar  ki  Hasan  da  kollarını  sıvıyor.  Sevinir,  sorar.

“Hasan !.” der.  “Sen  kolunu  niye  sıvıyorsun ya ?.”

Hasan  cin  gibi  Ağa’nın  gözlerine  bakar.

“Et  yemeyecek  miyiz ?..”

 

          KIRARIM   DA,   GİRERİM   DE

 

Hakkı  Efendi’nin  Bağlarda,  Mütevelli  semtinde  bir  bağı  vardır.  Bağda  kaldığı  sürece  ihtiyacını  karşılayacak  kadar  kelifinin  içinde  eşyalar  bulundurur.  Kendisi  de  Eğirdir’deki  evinde  oturmaktadır.  Ancak  bağ  işleri  olduğu  zaman  bağına  gitmektedir.  Kelifte  sürekli  kalmadığı  için  beş  altı  kez  kilidi  kırılıp  içerdeki  eşyalar  çalınmıştır.  Çaresiz  kalan   Hakkı  Efendi  sonunda  kelifinin  kapısına  şöyle  bir  yazı  yapıştırır. 

“İçeride  işe  yarar  bir  eşya  yoktur.  Boş  yere  kapıyı,  kilidi  kırıp  girmeyin…”

Bir  süre  sonra  bağına  gittiğinde  yazısının  altında  şöyle  bir  not  görür. 

“Kırarım  da,  girerim  de…  Keyfimin  sen  kâhyası  mısın ?”

 

Kelif :  Eğirdir  bağlarına  özel  bir  bağ  evidir.

 

 

          BAŞKASINA   ALLAHÜEKBER

 

Nis’te,  yani  Ada’da  Hobanoğulları  adında  eski  bir  sülale  vardır.  Eğirdir  ile  karşı  kıyılar  arasındaki  kayık  taşımacılığını  bu  aile  bilinen  geçmiş  zamandan  beri  yapar.  Eğirdir  gölünün  en  büyük  kayıkları  bu  ailenindir.  Eğirdir’de  ölçüsüz  büyüklükte  bir  eşya  yapıldığında  “Hobanoğlu’nun  kayığı”  gibi  derler. 

Her  nasılsa  bu   Hobanoğullarından  biri  caminin  hocasıyla  anlaşmazlığa  düşmüş.  Hocayla  Hobanoğlu  arasında  bu  anlaşmazlık  öfkelere,  kızgınlıklara  sebep  olmuş…  Cami  hocası  o  kadar  kızmış  ki  bir  gün  öğle  namazını  kılmaya  başladığında  bir  de  bakmış arkasında  Hobanoğlu  da  namaza  durmuş.  Sesini  olduğundan  fazla  yükselterek :

“Hobanoğlu’ndan  başkasına  Allahuekber !..”  demiş,  namaza  başlamış.

 

 

          VAY   HALİMİZE

 

İlhan  Efendi  Demokrat  partinin  Eğirdir’deki  en  hastalarındandır.  Partisi  için  yapmayacağı  fedakarlığı  yoktur.  Bütün  genel  kongrelerde,  toplantılarda  bulunur,  partisine  de  söz  söyletmez.  Bu  nedenle  en  yakınlarına  bile  küstüğü  olmuştur. 

Bir  gün  bir  arkadaş  grubu  İlhan  Efendi'yi  Derya  gazinosuna  içmeye  davet  ederler.  Hepsi  yerler,  içerler,  günün  yorgunluğunu  çıkarırlar,  felekten  bir  gece  çalarlar,  mutlu  olurlar.  Hepsi  de  partili  olduğu  için  gece  haberlerini  kaçırmazlar.Haber  saati  gelince  sofradakilerden  biri  radyoyu  açar,  birlikte  haberleri  dinlerlerken,  İsmet  İnönü’nün  anasının  yüz  yaşını  geçkin  öldüğü  haberi  verilir.  İlhan  Efendi  bir  ağlamadır  tutturur.  Sofradaki  tüm  arkadaşları  şaşırırlar.  İsmet  Paşa  hakkında  şimdiye  kadar  olmadık  söz  söyleyen  İlhan  Efendi'nin,   İsmet  Paşa’nın  anasına  böyle  ağlamasına  bir  anlam  veremezler.  İçlerinden  biri :

“Yahu  İlhan !..”  der.  “Sen  İsmet  Paşa’yı  söver  sayarken  anasına  ağlıyorsun..”

İlhan  Efendi  sümüğünü,  gözyaşını  siler.

“Yok  yahu…”  der.  “Ben  anasına  ağlamıyorum…”

“Ya  neden  ağlıyorsun ?”

“İsmet  Paşa  da  anası  kadar  yaşarsa  vay  halimize…  Ona  ağlıyorum.”

 

 

          BOZUK   OLMASIN

 

Mestan  Efendi  Eğirdir  çarşısının  sevimli  eski  esnaflarındandır.  Güleryüzlüdür,  şakacıdır,  kavgayı  sevmez,  gönül  alıcıdır.  Akranları  zaman  zaman  onun  dükkânında  topanırlar,  konuşurlar.

Yine  bir  gün  müşterinin  olmadığı  bir  saatte  toplanmışlar,  sohbet  ederlerken  her  zaman  aralarına  katılıp  sohbet  eden  Esat  Efendi  dalgın  dalgın,  onları  fark  etmeden  dükkânın  önünden  geçerken,  dükkândaki  arkadaşlarından  biri  görüp :

“Hayrola  Esat  Efendi.”  der.  Bizi  bile  görmeden  nereye  gidiyorsun ?”

Esat  Efendi  arkadaşına  bir  bakar,  seslenmez.  Arkadaşı  kolundan  tutar,  içeri  alır.  Israrla :

“Hayrola  Esat  Efendi !..  Bir  derdin  mi  var ?..”  der.  “Derdin  varsa  ortak  olalım..”

Esat  Efendi  “Hiç !..”  der.  “Bir  derdim  yok !..”

Komşusu  Maksut  Efendi :

“Biz,”  der.  “Bunun  derdine  çare  bulamayız.  ‘Beş  vakit  namazı  camide  kılıyorsun,  evde  de  kıl’  diye  karısıyla  kavga  etti  bugün.”

Oradan  dükkân  sahibi  Mestan  Efendi  söze  karışır.  Esat  Efendi'nin  elinden  tutar. 

“Esat  Efendi…”  der.  “Benden  sana  arkadaş  öğütü.  Allahla  aran  bozuk  olsun,  avratla  aran  bozuk  olmasın..”

 

 

          AL   HOCAM   MUSKANI

 

Adamın  birinin  hasta  bir  babası  varmış.  Uzun  zamandan  beri  hastaymış.  Bir  gün  yakınlarından  biri  memleketlerinde  olan  bir  hocanın  adını  vermiş. 

“Ona  git !.”  demiş.  “Bir  muska  yazsın.  Göreceksin  baban  en  kısa  zamanda  iyi  olur.”

Adam  verilen  adrese  gitmiş.  Muskayı  yazdırmış,  parasını  vermiş.  Takmak  için  babasının  yanına  gelmiş.  Bakmış  ki  babası  ölmüş.  Boş  yere  para  verdiğine  acımış.  Geri  dönmüş.  Hoca’nın  yanına  varmış.

“Al  Hocam  muskanı..”  demiş.  “Babam  kaykıldı.  Ver  parayı..”

 

 

          ÖLECEK  BENİM

 

Dülger  Ali  Efendi’nin  Bağlar’da  bir  elma  bahçesi,  bahçesinin  girişinde  de  bir  evi  vardır.  Bahçede  yer  olmadığı  için  bahçenin  yol  kıyısına  armutu  sevdiğinden  meyvası  çok  güzel  bir  armut  ağacı  dikmiş,  onu  da  gözü  gibi  bakmaktadır.  Ağaç  bakımına  cevap  vermiş,  gürbüz  bir  ağaç  olmuştur.  Yaşını  alınca  dalları  meyvaya  durmuş,  sarı  sarı  armutlar  gelen  gidenin  gözünü  almaktadır.  Önceleri  Dülger  Ali  Efendi  armutların  azaldığını  pek  fark  etmemiştir.  Armutların  yoldan  gelen  geçenlerce  koparıldığını  fark  edince  de  bir  çare  düşünmüş,  ağaca  şöyle  bir  yazı  asmıştır. 

“Armutlar  ilaçlıdır,  yerseniz  ölürsünüz.”

Dülger  Ali  Efendi  birkaç  gün  sonra  astığı  yazının  altında  şöyle  bir  not  görür. 

“Alırım  da,  yerim  de…  Can  benim  canım..  Ölecek  olan  benim…  Sana  ne ?”

 

 

          CAMİYE   GİRMİYORUM

 

Eğirdir’in  yaşlıları  Camiardı’na  oturmuşlar,  sohbet  ederlerken  tanıdıkları  Ramazan  Efendi’nin  camiye  gelip  gelmediği  konusunda  tartışmaya  başlamışlar.  Oturanların  bir  bölümü  “Geliyor.”  demiş,  bir  bölümü  “Gelmiyor.”  demiş.  Söz  uzadıkça  uzamış.  İçlerinde  bulunan  Hüsamettin  Dayı :

“Ben..”  demiş.  “Şimdi  Ramazan’ın  gelip  gelmediğini  kendi  ağzından  söylettiririm.  Biriniz  gitsin  Ramazan’ı  çağırsın  gelsin.”

İçlerinden  biri  Ramazan’ı  çağırmış  gelmiş.   Hüsamettin  Dayı  Ramazan’ı  karşısına  almış.

“Ramazan !.”  demiş.  “Sen  Aşağı  Cami’den  kilim  çalmışsın..  Görenler  var.”  deyince  Ramazan:

“Vallahi  Hüsamettin  Dayı…”  demiş.  “Ben  taa  Kurban  Bayramından  beri  camiye  girmiyorum.”

 

 

          ELLERİN   CAMİSİ

 

Yakın  köylerden  Rafet  Ağa  bir  iş  nedeniyle  şehire  gelir.  İşini  bitirdikten  sonra  yorgunluk  kahvesi  içmek  için  kahvehaneye  oturur.  Kahvesini  içerken  çok  yakın  dostu  İsmail  Efendi  görür,  yanına  gelir.  Hoşbeş  ederlerken  öğle  ezanı  okunur.  Beş  vakit  namazını  her  zaman  kılan  İsmail  Efendi  sohbeti  keser.

“Hadi  kalk..”  der  Rafet  Ağa’ya.  “Ezan  okundu.  Camiye  namaz  kılmaya  gidelim.”

Rafet  Ağa  keyfini  bozmak  istemez.

“Ben..”  der.  “Ellerin  camisinde  namaz  kılmam.”

Bunun  üzerine  İsmail  Efendi :

“Kalk !..”  der.  “Bak  araba  karşıda…  Bin,  sizin  köye  gidelim,  orada  kılalım.”

Rafet  Ağa  istifini  bozmaz.

“Uğraşma  İsmail !.”  der.  “Arada  bir  namaz  kılmam..  O  da  bu  güne  denk  geldi.”

 

 

          DELİK    KİREMİT

 

Eğirdir’de  çatı  örtüsüne  saray  derler.  Çevresi  ormanlık  olduğu  için  evlerin  çoğu  ahşaptır.  Ahşap  evlerin  çatıları,  -Eğirdir  diliyle  sarayları-  oluklu  kiremitlerle  örtülüdür.  Çatıların  akmaması  için  kiremitlerin  her  yıl  aktarılması  gerekir.  Bu  işi  yapan  ustalar  vardır.  İşte  onlardan  biri,  bir  gün  rahatsızlığı  nedeniyle  işe  gidemiyeceği  için ;  oğlunu  çağırmış.

“Oğlum !..”  demiş.  “Git..  Filan  yerdeki  evin  çatısı  akıyormuş.  Aktar,  gel…”

Oğlu  gitmiş.  Çatıyı  aktarmış  gelmiş.  Akşam  yemekte  oğluna :

“Nasıl ?”  demiş.  “İşini  yaptın  mı ?

Oğlu :

“Çok  iyi  yaptım  baba…”  demiş.  “Ev  sahibi  çok  memnun  oldu.”

Babası :

“Delik  bir  kiremit  vardı.  Onu  ne  yaptın ?”  diye  sormuş.  Oğlu :

“Onu  aşağıya  attım,  kırıldı…”  deyince  babası  öfkeyle  ayağa  kalkmış.

“Ne  yaptın  oğlum ?”  demiş.  “O  bizim  ekmek  paramızdı.”

“Nasıl ?”  demiş  oğlu.  “Delik  kiremit  ekmek  parası  mı  olur ?”

Babası  kızmış.

“Elbette  olur !..”  demiş.  “Sen  o  kiremiti  alıp  sarayın  başka  bir  yerine  koyacaktın,  bu  kış  çatı  akacaktı  ki  adam  bizi  gelecek  yıl  gene  çağıracaktı.”

 

 

          ARADI   DURDU

 

Eğirdir  bağlarının  kuruluşu  çok  eskidir.  İhtimal  ilk  yerleşmeyle  beraber  bağcılık  da  başlamıştır.  Asmaların  her  yıl  bellenmesi  gerekir.  Bağı  ne  kadar  iyi  bellerseniz  asma  o  kadar  sağlıklı,  o  kadar  da  bol  üzüm  verir. 

İşi  ya  da  hastalığı  nedeniyle  bağa  gidemeyen  Eğirdirlilerden  biri  oğluna  demiş  ki :

“Oğlum  bugün  bağ  bellemeye  belci  gelecek.  Sen  bağa  git.  İyi  bellemesi  için  belciyi  gözet.”

Oğlu  bağa  gitmiş.  Akşama  kadar  bağda  kalmış.  Akşam  geldiğinde  babası,  belcinin  iyi  belleyip  bellemediğini  sormuş.

Oğlan :

“Baba !.”  demiş.  “Belci  geldi…  Üstünü  değişirken  beli  öyle  bir  yere  sakladım  ki,  belci  akşama  kadar  belini  aradı  durdu.”

 

 

          EŞEK

 

Duvarcı  Dursun  Usta  çıraksız  bir  işe  gitmez..  Birçok  çırak  onun  yanında  usta  olmuştur.  Çıraklarını  da  çok  iyi  yetiştirdiği  söylenir.  Bir  defasında  işi  çıktığı  için  çıraklardan  birinden  elinin  alışması  amacıyla  ahır  duvarını  onun  örmesini  ister,  gider.  Çırak  örebildiği  kadar  duvarı  örer.  Ertesi  gün  çırağıyla  beraber  işe  geldiğinde   Dursun  Usta  bir  de  bakar  ki  duvar  sivri  taş  çıkıntılarıyla  dolu.  Çırağa  çıkışır :

“Ulan !..”  der.  “Ben  sana  böyle  mi  öğrettim ?..  Bu  sivri  taşlar  da  ne ?”

Çırak  hemen  cevap  verir.

“Usta !.”  der.  “Eşeğin  kaşınması  için  ben  o  taşları  öyle  koydum.”

 

 

          BÖYLE   ÖLÜYE

 

Dul  Cemile  Hanım  küçük  bir  kırgınlık  geçirse  yatağa  yatar,  öleceğini  sanırdı…  Her  yatağa  yatışında  da  komşusu  Ali  Efendi’yi  yasin  okuması  için  kızını  gönderir,  çağırırdı…  Ali  Efendi  de  Cemile  Hanımın  yanına  gider,  baş  ucuna  oturur,  yasini  okurdu. 

Yine  birinde  Cemile  Hanım ;  ölürken  baş  ucunda  yasin  okusun  düşüncesiyle  komşusu  Ali  Efendi’yi  kızıyla  çağırttı.  Ali  Efendi  yıllarca,  defalarca  yasin  okumaktan  bıktığı  Cemile  Hanımın  evine  gitti…  Baş  ucuna  oturdu.  İki  mırmır,  bir  gırgır  etti.  Cemile  Hanım  bu  kez  okunan  yasini  beğenmedi.

“Ali  Efendi…”  dedi.  “Bu  nasıl  yasin ?”

Yasin  okumaktan  bıkmış  olan  Ali  Efendi :

“Cemile  Hanım…”  dedi.  “Böyle  ölüye  böyle  yasin…”   

 

 

          BARUT   MUSUN ?

 

Sorkuncak  köyünden  biri  Eğirdir’e  geldiğinde  ateş  yakmak  için  bir  çakmak  alır.  Eşeğine  biner,  şehirden  çıkarken  Demirciler’e  gelince  canı  sigara  içmek  ister.  Çakmağı  da  yeni  almıştır.  Şöyle  bir  çakmakla  sigarasını  yakıp  eşeğinin  üzerinde  keyfederek,  gölü,  dağları  seyrederek  gitmek  ister.  Çakmak  taşını  çıkarır,  kavı  da  iyice  didikledikten  sonra  çakmak  taşının  üzerine  koyar,  başlar  çakmağı  çakmaya..  Kapılar’ı  geçer,  Ardıçlar’ı  geçer,  Kervansaray’ı  geçer,  hâlâ  çakmaktadır.  Köprüyü  geçer,  Konnebucağı,  Bayboğan’ı  geçer,  tam  sırtın  tepesine  varınca  kav  tutuşur.  Adam  çakmağına  bakar,  keyfinden  söylenir. 

“Barut  musun  be  mübarek ?..”

 

 

          KARADEDE’N   ONU   DA   DÜŞÜNDÜ

 

Karadede’nin  Katranlar’ a  varmadan  eski  Isparta  yolunun  ayrıldığı  yerde  bir  türbesi  varmış.  XV.  yüzyılda  yaşamış,  Nasreddin  Hoca  mizaçlı  biriymiş.  Şimdilerde  bile  mizahi  durumlarda  yeri  geldi  mi  adı  geçer. 

Karadede  bir  akşam  ayışığında  bir  yere  gitmek  için  yola  çıkar.  Geceyarısı  yolda  giderken  yağ  kandilini  ahırda  yanar  bıraktığı  aklına  gelir.  Yürüdüğü  üç  dört  saatlik  yoldan  Eğirdir’e  geri  döner… Doğru  ahıra  gider,  yağ  kandilini  söndürür.  Ahır  kapısından  çıkarken  sabah  namazına  kalkan  karısıyla  karşılaşır.

“Ne  o  Karadede ?”  der  karısı.  “Sen  akşamdan  gitmemiş  miydin ?”

“Gitmesine  gitmiştim  ya…”  der  Karadede.  “Yağ  kandilini  ahırda  yanar  unutmuşum.  Onu  söndürmeye  geldim.  Boşa  yanıp  yağımız  israf  olmasın.”

“İyi  ya.”  der  karısı. “Pabucunu  hiç  acımadın  mı ?  Git  gel  bu  kadar  yol  yürüdün.  Kimbilir  taşlı  yollarda  ne  kadar  eskimişlerdir.”

   Karadede  koynundan  sağ  eliyle  bir  pabucunu,  sol  eliyle  diğer  pabucunu  çıkarır.  Hanımına  pabuçlarının  altını  gösterek  der  ki :

“Karadede’n  onu  da  düşündü…”

 

 

          BİZİM   KÖYDEN   BAŞKA

 

Ağılköylülerin  bir  bölümü  Pınarpazarı  ardına  inip  ev  yaptırdılar.  Bu  durumda  köyleriyle  ilgileri  azaldı.  İlk  zorlukları  bir mezarlıklarının olmamasıydı..  Kendilerince  bir  yerde  karar  kıldılar.  Yalnız  bu  yer  tapulu  idi.  Tapusu  da  Kızılçubuklu  Burhan  Çavuş’un  üzerinde  idi.  İçlerinden  bir  heyet  seçtiler.  Burhan  Çavuş’un  yanına  vardılar.  Kaç  para  isterse  bu  on  dönümlük  tarlayı  alacaklarını,  bir  defada  olmasa  da  ilk  fırsatta  ödeyeceklerini  söylediler.  Burhan  Çavuş  bu  tarlanın  mezarlık  olarak  kalması  şartıyla  köylülere  parasız  verdi.

Mezarlık  için  neler  yapılacağı  konusunda  bir  toplantı  yaptılar.  Herkes  fikrini  söyledi.  Bu  arada  Mürsel  de  kalktı,  fikrini  söyledi.

“Bu  mezarlığa  bizim  köyden  başka  kimse  gömülmesin…”

 

 

          KEÇİN   KABAK   MIYDI  ?

 

Lekidik  İdris  Pınarpazarı’ndan  bir  keçi  alır.  Belediye  rüsumu  kesen  Zabıta  amirine  daha  az  vergi  kesilmesi  için  kendine  göre  yalakalık  yapar.   Lekidik  İdris’in  tutumunu  beğenmeyen  Zabıta  Memuru  Mestan  güleryüzlü,  şirin,  samimi  görünerek  yüz  kuruş  alınacakken  yüz  elli  kuruş  alır.  Lekidik  İdris  Zabıta  Memurunun  kendinden  daha  az  vergi  aldığını  zannederek,  sevinerek  gider..  Bu  sevinçle  giderken  yolda  Pınarpazarı’ndan  keçi  almış  birine  rastlar.  Zabıta  Amirinin  Belediye  vergisi  olarak  kaç  kuruş  aldığını  sorar.  O  da  yüz  kuruş  der. Lekidik  İdris  öfkelenir,  hemen  geri  döner,   Zabıta  Memuru  Mestan’ın  karşısına  dikilir.   Zabıta  Memuru  Mestan  hemen  sorar.

“Senin  keçin  kabak  mıydı,  boynuzlu  muydu ?”

“Boynuzluydu..”  der  Lekidik  İsmail.

Zabıta  Memuru  Mestan :

“İyi  ki  geldin…”  der.  “Boynuzluların  vergisi  iki  yüz  kuruştu…  Ver  ordan  elli  kuruş  daha…”

 

 

          KILTAÇOĞLU’NUN    SARIĞI

 

Kıltaçoğlu  bir  sarık  almak  ister.  Dükkâna  girer,  bir  sarık  beğenir,  sorar.   Dükkân  sahibi :

“On  akçe…”  der. 

Kıltaçoğlu  pazarlık  amacıyla  yedi  akçe  verir.  Pazarlık  uzar.  Uzun  kısa  sözlerin  sonunda  dükkân  sahibi :

“Ben  onu  İzmir’den  yedi  akçeye  aldım.  Kârsız  nasıl  veririm ?..”  demesi  üzerine  Kıltaçoğlu  dükkândan  çıkar,  on  günde  yürüyerek  İzmir’e  varır,  sarığı  alır,  on  günde  yürüyerek  Eğirdir’e  döner.  Sarık  satan  dükkâna  girer,   dükkân  sahibine :

“Sarığı  yedi  akçeye  vermezsen  verme.”  der.  “Bak  ben  bu  sarığı  gittim  İzmir’den  yedi  akçeye  aldım,  geldim…”

 

 

          ALLAH'I    İŞKİLLENDİRME

 

Adamın  biri  Ramazanda  oruç  tutuyormuş.  Bir  yandan  da  tarlada  çalışıyormuş.  Çok  acıkmış.  Çevresinde  başka  çalışanlar  olduğu  için  görürler  diye  tarlasının  kıyısındaki  bir  kör  kuyuya  inmiş,  başlamış  yemeğini  yemeye…  Yemek  kokusunu  alan  bir  köpek  de  kuyunun  başına  varmış,  kuyunun  içine  bakıp  bakıp,  yiyen  yediğinden  bana  da  versin  diye  kuyruğunu  sallamaya  başlamış.  Arada  bir  de  havlarmış.  Köpeğin  böyle  davrandığını  görüp  de  anlayan  adam,  aşağıdan  yukarı  doğru  bağırmış. 

“Defol  oradan  köpek…  Havlayıp,  kuyruk  sallayıp  da  Allah'ı  işkillendirme…”

 

 

          BAKLAVA

 

Hoca  İsa  Efendi  çok  sevilen  bir  hocadır.  Mevlütlerde,  davetlerde  onu  sık  sık  çağırırlar.  Boğazına  düşkündür.  Yediğine  de  seçicidir..  Yağlı  ballı  olmadan  da  sofraya  pek  el  uzatmaz.

Bir  gün  Hoca  İsa  Efendi’yi  yine  bir  yemeğe  davet  ederler.  Ziyafet  umduğu  gibi  çıkmaz.  Sofrada  idare  eder,  bir  süre  sonra  geri  çekilir,  oturur.  Sofradakilerden  biri :

“Hocam…”  der.  “Sofradan  pek  erken  kalktın…  Bu  sefer  neden  böyle  oldu ?”

Hoca  İsa  Efendi :

“Doydum…”  der.  “Midemde  yer  kalmadı.”

Yemekler  yenip  bittikten  sonra  sofraya  tatlı  olarak  bir  sini  baklava  gelince  Hoca  İsa  Efendi,  köşedeki  yerinden  kalkar,  sofraya  yeniden  oturur. Sofradakilerden  biri :

“Hoca !..  Hani  doymuştun ?”  der.  “Midende  boş  yer  kalmadıydı…”

İsa  Hoca  gayet  pişkin :

“Baklava  yemeklerin  padişahıdır.”  der.  “Padişah  gelince  nasıl  herkes  yer  verirse,  baklavayı  görünce  midemdekiler  de  yer  açtı…”

 

 

          O   ELMA

 

Necmi  Efendi  tahmininde  yanılmaz.  Şu  anda  hava  kaç  derece  diye  sorsanız  o  yirmi  derse,  termometreye  baktığınızda  yirmidir.  Bir  yumurta  alıp  da  bu  kaç  gram  diye  sorsanız,  altmış  dört  gram  derse,  tarttığınızda  altmış  dört  gram  gelir.  Necmi  Efendi’nin  tahminlerine  kahrolan  da  vardır,  kızan  da  vardır.  İşte  bunlardan  bir  grubu   Necmi  Efendi’ye  tuzak  kurdular.  Bütün  amaçları  onu  toplum  içinde  mahçup  edip  gülmekti.  Bu  kişiler   Necmi  Efendi’nin  her  zaman  gittiği  kahveye  ondan  önce  gidip  oturdular.  Necmi  Efendi’nin  gelmesini  beklediler.    Necmi  Efendi  geldi,  bir  çay  söyledi…  Çayını  içerken  beş  altı  metre  uzaktan  onu  mahçup  etmek  isteyenlerden  biri  cebinden  bir  elma  çıkardı. 

“Necmi  Efendi !.”  dedi.  “Bu  elma  kaç  gramdır ?”

Necmi  Efendi  uzaktan  baktı.

“Yüz  kırk  gramdır.”  dedi.  Tam  fikrini  söylemek  için  yerinden  kalktı,  adamın  yanına  vardı. 

“Uzaktan  öyle  dedim  ya..”  dedi.  “Elma  yüz  elli  gram  gelir.”

Hemen  mahçup  etmek  isteyen  grup  dışarı  çıktı.  Karşıdaki  bakkalın  hassas  terazisinde  elmayı  tarttı.  Elma  yüz  kırk  dokuz  gram  geldi..  Onlar  içeri  girince  kahvedekiler  sordular.

“Kaç  gram  geldi ?”

Yüz  kırk  dokuz  gram  geldiği  söylenince,  Necmi  Efendi’yi  sevenler :

“Canım  terazi  yanlıştır.”  dediler.  “Necmi  Efendi’nin  dediği  doğrudur.”

 

 

          ÖLDÜĞÜ   ZAMAN   GELECEK

 

Murat  ve  Ömer  uzun  zamandır  görüşmemişlerdi.    Bir gün karşılaştıklarında  geçmişten  özlemle  bahsettiler,  o zamanki arkadaşlarını  birlikte  andılar.  Konuşmalarının  bir  yerinde  Ömer  Murat’a :

“Murat…”  dedi.  “Sen  Fikri’nin  en  yakın  arkadaşısın…  Ben  de  onu  severim…  Fikri  uzun  zamandır  Eğirdir’e  gelmiyor…  İstanbul’da  olduğunu  duyuyorum… Geçmişte  Eğirdir’i  dilinden  düşürmezdi.  Yıllardır  buraya  hiç  uğramıyor.. Fikri’den  bir  haberin  var  mı ?”

Ömer  güldü.

“Gelecek…”  dedi.

“Ne  zaman ?”

“Öldüğü  zaman  gelecek…  Bana  üçtür  Eğirdir  mezarlığından  bir  yer  ayırtıver  diye  telefon  ediyor.”

 

 

          SİZ   YEMEZSENİZ  !....

 

Makbule  Hanım  şirin  bir  hanımdır.  Can  tatlısıdır,  dost,  misafir  meraklısıdır.  Eğirdir’in  hükümet  adamlarının  eşleriyle  çok  iyi  iletişim  kurmasını  bilir.  Bağlar’da  oturur.  Çok  güzel  bir  elma  bahçeleri  vardır.  İhtiyaçlarını  karşılayacak  kadar  bahçelerinde  armut,  kayısı,  vişne,  erik  ağaçları  da  bulunur.  Yaz  boyu  meyvasız  kalmazlar. 

Makbule  Hanım  ikram  etmekten  çok  hoşlandığı  için  memur  hanımlarını  sık  sık  bahçesine  davet  eder.  Onlar  da  taze  meyva  yemek,  güzel  bir  bahçede  hava  almak  için  onun  davetini  severek  kabul  ederler.

Bu  davetlerden  birinde  Makbule  Hanım  o  kadar  çok  ikramda  bulundu  ki  herkes  yiyip  içtikten  sonra  ortada  çok  meyva  kalır.  Ama  Makbule  Hanım  onların  da  yenilmesini  gönülden  ister.

“Haydin !...”  der.  “Ne  duruyorsunuz ?..  Şunları  da  yiyin…  Siz  yemezseniz  bunları  vallaha  Hüsnü  Amca’nız  ineklerine  doğrar,  yedirir.”

 

 

          AKILLI   GELİN

 

Yordamsız  işleri  anlatmak  için  Eğirdirliler  bir  akıllı  gelin  tiplemesi  yaratmışlardır.  Olumsuz  işler  olduğu  zaman  “Akıllı  Gelin’e  bir  danışalım.”  derler.

Her  nasılsa  bir  inek  başını  bir  küpün  içine  sokmuş.  Çıkaramamışlar. 

“Bir  de  akıllı  geline  danışalım.”  demişler.

Akıllı  Gelin’e  danışmışlar.  Akıllı  gelin : 

“Kesin  ineğin  başını…”  demiş.

İneğin  başını  kesmişler.  İneğin  başı  küpün  içinden  yine  çıkmayınca  tekrar  sormuşlar. Akıllı  Gelin : 

“Öyleyse…”  demiş.  “Kırın  küpü…”

 

 

          GETİRSİNLER   BAKLAVAYI

 

Bir  davette  sofraya  önce  hangi  yemeğin  konulacağı  konusunda  tartışma  çıkmış.  Kimi  et  demiş,  kimi  pilav  demiş,  kimi  çorba  demiş.  Bir  türlü  anlaşamamışlar.  O  zaman  Akıllı  Gelin’e  gidip,  tartışmayı  anlatıp  sormuşlar.  Akıllı  Gelin :

“Neyin  üstüne  ne  yeneceğini  biliriz…”  demiş.  “Önce  cılk  cılk  çorba  mı  içilir…  Söyleyin.  Getirsinler  baklavayı…”

 

 

          YUMURTA   SENİN   Mİ  ?

 

Mestan  Efendi  komşusu  Bakkal  Seyfi  Efendi’den  her  zaman  evinin  ihtiyaçlarını  görürdü.  Bakkal  Seyfi  Efendi  saf  denecek  kadar  iyi  niyetli  bir  adamdı.  Bütün  çarşıyı  şakalarıyla  zaman  zaman  güldüren  Mestan  Efendi  bir  gün  Bakkal  Seyfi  Efendi’nin  dükkânına  girer.  Yumurtaları  göstererek :

“Bu  yumurtalar  senin  mi ?”  diye  sorar.    

Bakkal  Seyfi  Efendi  doğal  olarak :

“Benim….”  der. 

Mestan  Efendi  de  bir  yumurtalara  bakar,  bir  Bakkal  Seyfi  Efendi’ye  bakar. 

“Bu  yumurtaları  benim  diyorsun  amma…”  der.  “Kalıbına  göre  çok  küçük  değil  mi ?”

Bakkal  Seyfi  Efendi  kızınca  Mestan  Efendi  hemen  dükkânından  kaçar.  Birkaç  gün  sonra  Mestan  Efendi  yine  Bakkal  Seyfi  Efendi’nin  dükkânına  girer,  yine  eline  birkaç  yumurta  alır.    Bakkal  Seyfi  Efendi’ye  sorar.”

“Bu  yumurtalar  senin  mi ?” 

Bu  kez  Seyfi  Efendi  uyanıktır. 

“Benim  değil  tavuğun…”  der. 

Mestan  Efendi  yumurtalarla  dışarı  çıkarken  Bakkal  Seyfi  Efendi  ardından  bağırır.

“Para  vermeden  nereye  gidiyorsun ?”

Dışarıdan  Mestan  Efendi’nin  sesi  gelir.

“Tavuğu  bulup  parasını  vermeye…”

 

 

          BÖYLE   GİDER

 

İki  eşek  arkadaş  olmuşlar.  Aralarında  sakin  bir  yer  bulup  anırmadan  yaşamaya  karar  vermişler.  Birlikte  dağ  taş  gezmişler.  Sonunda  otu  bol,  dikeni  bol,  çiçeği  bol,  yeşillik  içinde  bir  vadi  bulmuşlar.  Bir  zaman  otlamışlar,  içmişler,  semirmişler,  keyifleri  yerine  gelmiş.  İki  arkadaştan  biri  keyfinin  en  keyifli  zamanında  vadiye  bakmış,  ormana  bakmış,  dağlara  bakmış.  Bir  anırmış  ki  dağlar,  taşlar  yankılanmış.  Sessiz  sakin  yaşamayı  düşünen  eşek,  anıran  arkadaşına;

“Arkadaş !.”  demiş.  “Hani  biz  anırmadan,  sessiz,  sakin  yaşayacaktık ?.”

Anıran  eşek  :

“Boşver  arkadaş !..”  demiş.  “Biz  böyle  gelmişiz,  böyle  gideriz.”

 

 

          BAĞLAR   MI   ABİ  ?

 

Camiardı’nda  otobüs  duraklarımız  vardır.  Buradan  Bağlar’a,  Yenimahalle’ye,  Yazla’ya,  Konne-bucağı’na  otobüs  seferleri  yapılır.

Bağlar  durağında  duran  otobüse  Bağlar’a  gittiği  yazdığı  halde  gelenler  ”Bağlar’a  mı ?”  diye  sorarlar.  Şöför  Ali  bu  sorunun  devamlı  sorulmasından  bıkmıştır.  Bir  müşteri  Bağlar  durağına  gelir,  otobüse  binmek  ister,  sorar :

”Bağlar  mı  Abi ?” 

”Bağlamaz…  Geç  otur.”

 

 

          AYA   MI   ÇARPTIK  ?

 

Eğirdir’den  bir  arkadaş  grubu  felekten  bir  gün  çalmak  için  birlik  olurlar,  Barla  tarafına  göl  kıyısında  yemek  yemek  için  giderler..  Gönüllerince  eğlenirler.  Demlerini  tam  alırlar.  Ama  içlerinden  Faruk  demi  kaçırmıştır.  Akşam  olur,  Eğirdir’e  dönmek  için  hareket  ederler.  Yılancı’yı  geçerler,  Derbent’in  virajlı,  taşlı  yoluna  girerler…  Öyle  bir  durum  olur  ki  tam  virajı  dönerken  araba  bir  çukura  düşer,  çok  sarsılır.  Sarsıntıyla  aşırı  sarhoşluktan  uyanan  Faruk  başını  kaldırınca  karşı  dağlardan  yeni  yükselen  ayı  görür.

“Eyvah !.”  der.  “Aya  mı  çarptık ?..”

 O  günden  sonra  Faruk’un  adı  “Ayaçarpan  Faruk”  olur.

 

 

          ARABAYI   BOZACAKSIN

 

Hasan  Efendi  balık  avlamaya  çok  meraklıdır.  Çarşıda  dükkânı  olmasına  rağmen  bazan  kârını  da  gözden  çıkarıp  çoğu  kez  balık  avına  gitmiştir.  İşini  oğluna  bıraktıktan  sonra  tüm  zamanlarını  Eğirdir  Gölü  kıyısında  balık  avlamakla  geçirmiştir.  Karabağlar'da,  Karaot'ta,  Gazire'de,  Dikmen'de,  Bülbül'de,  Karaburun'da  balık  avlamadığı  köşe  kalmamıştır.  Yaşlanınca  bu  yörelere  gitmek  zor  olduğu  için  Kovada  gölünde  avlanmaya  başlamıştır.  Kovada  gölünün  kıyıları  otomobil  inmesine  elverişli  olduğu  için  ikinci  el  bir  otomobil  almış,  sık  sık  Kovada'ya  balık  avlamaya  gitmektedir.  Kendisi  otomobil  kullanmasını  bilmediği  için  torunu  Osman  götürmektedir.  Yolun  bozuk  olması  nedeniyle  araba  birkaç  kez  arıza  yapmış,  balık  avı  meraklısı  Hasan  Efendi'nin  cebi  acımıştır. 

Hasan  Efendi  yine  bir  gün  Kovada  gölünün  kıyılarına  balık  avlamak  için  gitmek  istemiş,  torunu  Osman'ın  yanına  oturmuştur.  Yol  çok  bozuk  olduğu  için  torunu  Osman  sık  sık  vites  değiştirmek  zorunda  kalır.  Bunu  izleyen  Hasan  Efendi  yine  arabanın  bozulmasından  korkarak  sık  sık  vites  değiştiren  torunu  Osman'a  öfkeyle  çıkışır.

"Osman !.."  der.  "Orayı  burayı  oynayıp  durma…  Yine  arabayı  bozacaksın…" 

 

          GİR   GİR   AL

 

Veli  adında  adamın  biri  camiden  kilim  çalmış.  Gören  kişiler  ona  hırsız  deyince  adam :

“Ben  çalmıyorum  ki...”  demiş.  “Camiden  bana  veriyorlar.”  Dinleyenler :

“Nasıl  olur ?..”  deyince  hırsız :

“İsterseniz  iki  saat  sonra  gelin,  görün…”  demiş. 

Hırsız,  hırsız  arkadaşını  öğütleyip  camiye  yerleştirmiş…  Birinci  hırsız,  kendine  hırsız  diyenlerle  camiye  girince :

“Selamünaleyküm  Allahın  evi…”  diye  seslenmiş. 

Saklanan  ikinci  hırsız :

“Aleykümselam  Molla  Veli..”  diye  ses  vermiş.

Hırsız  Veli :

“Allahın  evi…  Molla  Veli’ye  birkaç  kilim  verir  misin ?”  deyince ;  saklanan  ikinci  hırsız :

“Teklif  yok  Molla  Veli…”  demiş.  “Kilimleri  gir  gir  al,  çık  çık  al…”

 

 

          UÇAK   SUDA   ŞİŞMİŞ

 

1946  yılı  Haziran’ında  Eğirdir  Gölüne  çift  motorlu  bir  bombardıman  uçağı  düştü.  Söylenenlere  göre  Eskişehir  hava  üssünden  kalkmış,  Isparta  üstünde  arızası  olunca  Eğirdir  gölüne  yönelmiş,  karaya  düşmektense  suya  düşmeyi  seçmiş.  Uçak  gölün  kuzey  tarafına  düştü.  Pilot  kurtarıldı.  Uçak  da  bir  buçuk  ay  çalışmadan  sonra  Babasultan  kıyısına  getirildi.  Bütün  Eğirdirli  seyre  gitti.  Daha  önce  gökyüzünde  uzaktan  gördüğü  uçak  yerine,  karşısında  dev  gibi  çift  motorlu  ağır  bombardıman  uçağını  yerde  gören  hemşerilerden  biri :

"Gaç  anam  gaç..."  demiş.  "Teyyare  bu  kadar  kocaman  mı  olur  heç ?...  Bu  suyun  içinde  dura  dura  amma  da  şişmiş."

 

 

          BURASI   DA   MI  ?

 

Eğirdirliler  Eğirdir'i  çok  severler.  Hemen  hemen  memleketlerinden  çıkmak  istemezler.  Dışarı  çıksalar  en  kısa  zamanda  yine  Eğirdir'e  dönmek  için  can  atarlar.  Gurbet  duyguları  her  zaman  ağır  basar.  Haklıdırlar  da...  Su,  dağ,  ova,  orman,  iklim,  renkler  dünyanın  pek  az  yerinde  Eğirdir'de  olduğu  kadar  birbiriyle  uyuşmuştur.  Eğirdir  bütün  özellikleriyle,  üç  tarafının  sularla  çevrili  olmasıyla  küçük  bir  Türkiye'dir.

Osmanlı  döneminde  dünyayı  Eğirdir'in  gökkubbesi  kadar  gören  Abdullah  Efendi,  bir  iş  için  bir  arkadaşıyla  Eğirdir'in  dışına  çıkmak  zorunda  kalmış. 

İki  arkadaş  eşeklerine  binmişler.  Karadede'den  geçip  Katranlar  yoluyla  Miskinler'e  gelmişler.  Abdullah  Efendi  Miskinler  yokuşunun  başına  çıkıp  da  önüne  serilen  geniş  ovayı  görünce  şaşırmış.  Arkadaşına  dönmüş.

"Arkadaş !.."  demiş.  "Buralar  da  mı  Ali  Osmaniyye'nin..."

 

 

          SEN   Mİ   AYI  ?

 

Süllü  Çavuş,  evini  barkını  terk  etmiş,  Anamas  ormanlarında  yaşamaktadır.  Köy,  çevresi  ne  kadar  zorlamışsa  da  Anamas  dağlarını  terk  etmemiştir.  Dağda  belirli  bir  yeri  yoktur.  Nerde  kaldığı  belli  değildir.  Avlanarak,  ormandaki  arıların  ballarından,  yabani  meyvelerden  yararlanarak  yaşamaktadır.  Çarığının  üstünde  biriken  tozda  çayır  bittiği  söylenir.

 Ormanda  bir  gün  giderken  karşısına  iki  ayağı  üstünde  ayı  dikilir.  Ayıların  bir  huyu  varmış.  Kat'iyen  bir  başkasına  yol  vermezlermiş.  Ama  Süllü  Çavuş  da  yolundan  dönmeyecek  kadar  inatçıymış...  Ayıya :

"Çekil  yolumdan..."  demiş.

Ayı  homurdanarak  üzerine  gelince  yanında  taşıdığı  iri  bir  kamayı :

"Sen  mi  ayı,  ben  mi  ayı ?.."  demiş.  Kamasını  koltuk  altından  kalbine  doğru  saplamış.

 

 

          BAK   KOKUYOR   MU  ?

 

Zengin  adamın  nazlı  bir  kızı  bir  tabakhanecinin  oğluna  aşık  olmuş.  Babası  orada  huzurlu  ve  rahat  olamayacağını  söylemiş,  kızı  bir  türlü  ikna  olmamış...  Çok  kötü  kokuları  olduğunu  söyleyince,  kızı :

"Baba !."  demiş.  "Ben  yıkar  temizlerim,  o  kokular  kalmaz."

Bakmış  ki  adam  kızı  kararından  dönücü  değil,  kızını  sevdiği  oğlana  vermiş.  Bir  güzel  de  düğün  etmiş.

Bir  zaman  sonra  kızının  durumunu  merak  etmiş,  evine  gitmiş.  Kızı :

"Baba.."  demiş.  "Beni  bu  oğlana  vermiyordun.  Bak,  gelince  evi  temizledim.  Evde  hiç  koku  kalmadı.."

Babası  gülmüş.

"Burnun  alışmış  kızım..."  demiş.  " Burnun  alışmış..."  

 

 

          İTİS   E   PENSIL

 

Enise  Hanımın  bir  torunu  vardı.  Onu  çok  severdi.  İlkokulu  bitirdiği  zaman  ödül  olarak  bir  dönüm  bağını  ona  vermişti.  Bütün  dileği  torunun  okuyup  bir  kaymakam  olmasıydı. 

Enise  Hanımın  torunu  ortaokula  başlayalı  bir  haftayı  geçmişti.  Komşuları   Enise  Hanıma  oturmaya  geldiler.  Bir  süre  sohbetten  sonra  torununun  iyi  okuyup  okumadığını  sordular.  Enise  Hanım :

"Viri !.."  dedi.  "Çok  güzel  okuyor.  Türkçeyi  bitirdi,  İngilizce  bile  konuşuyor."

"Ne  diyor ?"

"İtis  e  pensıl !."

 

 

          KAHBEOĞLU

 

Eski  Eğirdirlilerin  rasgele  kullandıkları,  sakız  sözlerinden  biridir.  Bu  sözü  nasılsa  Kalaycı  Emin  bakır  tabak,  tencere  satarken  dışarıdan  gelen  birine :

"Kahboğlu..."  demiş.  "Senden  çok  para  istemedik..  Alacaksan  al..."

Müşteri  bu  sözü  hakaret  kabul  ederek  mahkemeye  gitmiş.  Çıkmışlar  Kadı'nın  huzuruna.  Adam  şikayetini  söylemiş...  Kalaycı  Emin  de  kendini  savunmuş.

"Vallaha  kötü  bir  niyetle  söylemedim  Kadı  Efendi..."  demiş.  "Bizim  buralarda  konuşurken  hep  böyle  söylerler.  Alışveriş  ederken  nasılsa  ben  de  öyle  söyleyiverdim  işte..."

Sonra  şahitler  bu  sözün  bir  amaç  gütmediğini  anlatınca  Kadı  da  beraat  vermiş.  Sonra  arkadaşları  Kalaycı  Emin'e  "Haydi  bir  kahboğlu  daha  desene.."  diye  takılınca    Kalaycı  Emin :

"Yoo !.."  dermiş.  "Son  kez  dedim,  Kadı  yüzü  gördüm.  Bir  kez  daha  der  miyim !.." 

 

 

          ÇUVALDIZ

 

Eğirdir'in  Pınarpazarı  meşhurdur.  Yalnız  Eğirdir'in  değil,  çevre  ilçe  ve  illerin  de  pazarıdır.  Hamitoğlu  Beyliği  günlerinden  kalan  yedi  yüz  yıllık  bir  pazardır.  Geçmişte  dört  hafta  olan  pazar  şimdilerde  on  haftadır.  Eğirdir  yaylaları  yazın  ve  sonbaharda  yörüklerle  dolar.  On  beş  Ağustos  dolaylarında  başlayıp  Ekim  sonlarında  biten  Pınarpazarı  bilhassa  yörüklerin  davarlarının,  yünlerinin,  süt  ürünlerinin  satıldığı,  başka  yönlerden  de  herkesin  ihtiyacına  cevap  verecek  bir  pazardır..  Panayır  da  denilse  yeridir. 

İşte  bu  pazara  gelip  ürünlerini  satan  bir  yörük  yapağı  çuvallarının  çuvaldızını  nasılsa  bu  büyük  kalabalıkta  kaybetmiş.  Kendisi  için  çok  değerli  olan  bu  çuvaldızı,  başkası  bulursa  kaygısıyla  Pınarpazarı'nın  kalabalığı  arasında  nerdeyse  gözleriyle  tarayarak  sonunda  bulmuş.  O  kadar  mutlu  olmuş  ki  içinin  rahatlığını  yaşamak  için  Pınar  dağının  yarısına  kadar  çıkmış.  Bir  taşa  oturmuş,  huzur  içinde  aşağıya  bakmış.  Görmüş  ki  insanlar  pazar  yerinde  karınca  gibi  kaynıyor.  Onları,  kendisinin  kaybettiği  çuvaldızı  aradığını  sanmış.

"Kayna  gâvurun  pazarı,  kayna."  demiş.  "Çuvaldızı  bulan  buldu."

 

 

          EHLİDİR

 

Sıtkı  Efendi  çarşı  esnafımızın  nüktedan  adamlarından  biridir.  Müşterinin  az  olduğu  zamanlarda  dükkân  sahipleri  birinin  dükkânı  önünde  ayakta  günlük  olaylardan,  işlerinden,  kasabanın  hallerinden  konuşurlar.  Açıklarını  buldular  mı  da  birbirlerine  takılırlar,  şakalaşırlar. 

Bir  gün  her  nasılsa  Sıtkı  Efendi  pantolonunun  düğmelerini  iliklememiş,  önü  açık  kalmış.  Komşusu  Rasim  Efendi :

"Sıtkı  Efendi..."  demiş.  "Ahır  kapısını  açık  bırakmışsın..."

Sıtkı  Efendi  gayet  sakin  tavırla :

"Korkma  Rasim  Efendi..."  demiş.  "O  ehlidir,  kaçmaz..."

 

 

          DAYAN   İZMİR

 

Kıltaçoğlu  ucuz  sarık  almak  için  yine  İzmir'e  gitmek  istemiş.  Birincisinde  yayan  gidip  geldiği,  çok  yorulduğu  için,  bu  sefer  "Tirenle  giderim,  yürüyerek  dönerim."  diye  düşünmüş.  Tirene  binmiş,  tam  İzmir'e  yaklaştığı  zaman,  tiren  bir  nedenden  sürekli  düdük  çalmaya  başlayınca :

"Dayan  İzmir  dayan..."  demiş.  "Bu  sefer  Kıltaçoğlu  sarık  almaya  tirenle  geliyor."

 

 

          BİR   DAHA   GEÇMESİN

 

Nevruze  Hanımın  beyi  Recep  tatlı  bir  adamdır.  Uykusuna,  keyfine  pek  düşkündür.  Onun  için  boş  zaman  demek  uyku  zamanı  demektir. 

Bir  Ramazan  Bayramının  ilk  günüydü.  Ramazan  boyunca  o  sokaktan  bir  kere  bile  geçmeyen  davulcu,  büyük  gümbürtülerle  Recep  Beyin  kapısına  dayandı..  Recep  Bey  kapıya  çıktı.  Ardından  karısı  yanında  durdu.  Recep  Bey  bir  yirmi  lira  çıkarıp  davulcuya  verince,  karısı :

"Recep !..."  dedi.  "Bu  adam  Ramazan  boyunca  bir  kere  bu  sokaktan  geçmedi  ki...  Bir  de  çok  para  veriyorsun.."

Recep  Bey :

"Sen  ne  diyorsun  kadın ?.."  dedi.  "Adam  beni  Ramazan  boyunca  uyandırmadı...  Gelecek  yıl  da  beni  uyandırmasın  diye  çok  para  veriyorum."

 

 

          ÇOK   KONUŞMA

 

Bir  adamın  çok  tembel  bir  kızı  varmış.  Bir  oğlanı  sevmiş.  Ama  oğlan  çok  çalışkan  bir  ailenin  oğluymuş.  Baba  kızının  orda  zorluk  çekeceğini  düşünerek  önce  kızını  vermek  istememiş.  Ama  kızı  vazgeçmeyince  vermek  zorunda  kalmış.  Düğünü  etmiş,  göndermiş.

Bir  zaman  sonra  kızının  durumunu  merak  ettiği  için  evine  gitmiş...  Bakmış  ki  kızı,  ocakta  çorba  pişiriyor,  baba  evinde  yaptığı  işlerden  değil...

"Nasılsın  kızım ?"  diyemeden  kızı ;

"Çok  konuşma  baba..."  demiş.  "Al  şu  kaşığı,  ya  şu  çorbayı  karıştır,  ya  da  şu  çıtılgıları  kır,  ocağın  altını  yak.  Yoksa  öğleyin  aç  kalırsın..."

 

 

          TEMİZLEMEYE   GİDİYORUM

 

Eğirdir  köylerinden  birine  Vali  gelir.  Bir  yardımı  olur  düşüncesiyle  köylüler  Vali'ye  mükellef  bir  ziyafet  verirler.  Ziyafetten  sonra  da  köy  meydanında  Vali  köylülerin  dertlerini  dinler.  Sıcak  bir  Ağustos  günüdür.  Sıcak  ve  ziyafetin  sonucu  Vali  Bey  susar,  yanındakilere :

"Bir  soğuk  su  olsa  da  içsek..."  der. 

Vali  Bey'in  yakınında  olan  köyün  delikanlılarından  Veysel :

"Çömçe  pınarının  suyu  soğuktur."  deyince  Muhtar,  Veysel'in  eline  bir  testi  verip :

"Haydi  Veysel !.  Durma.  Şunu  koşarak  doldur  geliver."  der. 

Veysel  hayır  diyemez.  Testiyi  alır,  yürüyerek  yarım  saat  çeken  köyün  yamacındaki  Çömçe  pınarına  koşarak  giderken  tarlada  çalışan  dayısı  görür,  bağırır.

"Veysel !..  Bu  Ağustos  sıcağında  böyle  koşarak  nereye  gidiyorsun ?"

Kan ter  içinde  koşan  Veysel  bir  ara  durur,  dayısına  cevap  verir. 

"Ağzımla  bir  b...k  yedim  de  Çömçe  pınarına  yıkamaya  gidiyorum."

 

 

          GEÇİNEMEYEN   KÖPEK

 

Eğirdir'e  yakın  köylerden  birine  İstanbul'dan  bir  misafir  gelir.  Ev  sahibi  misafiri  ağırlamak  için  güzel  bir  sofra  hazırlar.  Ev  halkıyla  birlikte  yemek  için  misafir  de  sofraya  oturur.  Evin  hanımı  kalabalığa  göre  büyük  bir  tas  içinde  ilk  yemek  olan  çorbayı  getirir.  Herkesin  aynı  tastan  çorba  içeçeğini  anlayan  İstanbullu  misafir,  böyle  bir  yemek  yemekten  hoşlanmaz.  Bir  iki  giriş  cümlesinden  sonra :

" İstanbul'da…"  der.  "Herkes  ayrı  ayrı  tabaktan  yer."

Ev  sahibi  gayet  safiyane  cevap  verir.

"Beyefendi…"  der.  "Bizde  de  geçinemeyen  köpeğin  yalını  ayrı  koyarlar."

 

 

          DÜĞÜM   ET

 

Bir  ana  kızını  gelin  etmeden  önce  gittiği  evde  nasıl  davranacağı  konusunda  öğütler  vermiş…  Kızı  da  anasının  öğütlerini  dinlemiş,  öğütlerini  tutacağını  söylemiş.

Kızının  düğünü  olmuş.  Gelini  hazırlamışlar.  Ata  bindirmişler,  alay  ardına  düşmüş.  Kızın  anası  evden  bağırarak  çıkmış. 

"Durun !.  Durun…"  demiş.  Kızıma  söyleyeceğim  son  bir  sözüm  var."

Düğün  alayı  durmuş  Anası  kızının  yanına  gelmiş. 

"Aman  kızım !.."  demiş.  "Bir  şey  dikerken  iğneden  geçirmeden  önce,  ipliğin  ucunu  düğüm  etmeyi  unutma…"

 

 

          OLMAMIŞ

 

Adamın  biri  oğlunu  everirken  davet  ettiği  misafirleri  en  iyi  şekilde  nasıl  ağırlanacaksa  öyle  ağırlanması  için,  aşçısına  emir  vermiş.  Aşçı  da  emir  üzre  gerekeni  yapmış.  Adam,  acaba  misafirlerim  mutlu  oldu  mu  diye  davet  sonunda  sağa  sola  kulak  kabartmış..  Bu  dinlemeler  arasında  kulağına  şöyle  bir  söz  gelmiş…

"Her  şey  iyiydi  ya,  pilav  olmamış..  Yağı  çok  azdı…"

Adam  üzülmüş.  Ama  ne  çare !...

Zaman  gelmiş ;  kızını  gelin  ederken  aşçısını  çağırmış.  "Her  şeyi  geçen  düğündeki  gibi  yap.  Yalnız  pilavın  yağını  biraz  fazla  koy."  demiş.  Aşçı  adamın  dediği  gibi  yapmış.  Gene  davetliler  gelmişler,  yemişler,  içmişler.  Dağılırken  Adam  yine   sağa  sola  kulak  kabartmış.   Bu  dinlemeler  arasında  kulağına  şöyle  bir  söz  gelmiş.

"Her  şey  iyiydi,  güzeldi  ya,  pilav  olmamış.  Yağı  çok  fazla  olmuş."

Adam  kendine  dönmüş,  demiş  ki :

"Yağı  çok  olsa  da  olmamış,  yağı  az  olsa  da  olmamış…"

 

 

          NERDE    MAŞASI   ?

 

Bir  paşa  varmış…  Bir  konuşmasında  "Ben  kızımı  eksiksiz  gelin  edeceğim."  diye  bir  söz  söylemiş.  Bu  söz  şehirde  dağılmış. 

Paşa  bir  gün  kızını  gelin  etmek  için  düğün  yapmış.  Yapılacak  çeyizi  fazlasıyla  yaptığına  inanarak,  çeyizleri  oğlan  evine  göndermiş…  Halk  da  merakla  bu  çeyizleri  izlemiş.  Paşa,  "kızımı  eksiksiz  gelin  ettim"  iç  huzuru  içindeyken  aşağıdan  bir  davulcunun  sesi  gelmiş…

"Hey  gidi  Eğirdir  paşası  paşası

Nerde  bu  mangalın  maşası  maşası"

 

 

          AÇLIKTAN   ÖLENLER

 

Eskiden  Eğirdir  kalaycıları  köylere  giderler,  daha  çok  buğday,  nohut,  fasulya,  mercimek  karşılığı  kap  kalaylarlardı…  Kalaycı  Mehmet  Ağa  bu  sebeple  köyün  birine  gitmiş..  Sabahtan  beri  malzemeleriyle  yüklü  eşeğin  ardında  yürüdüğü  için  yorgun,  aç  bir  durumda  tanıdığı  bir  ahbabının  evinde  ilk  gün  misafir  kalmak  istemiş.  Ahbabı  buyur  etmiş,  evine  almış…  Mehmet  Ağa  hoşbeşten  sonra  sofra  kurulur,  karnımı  doyururum  düşüncesiyle  bir  süre  beklemiş.  Ev  sahibinde  bir  kıpırdama  olmamış…  Hazırlıyorlardır  düşüncesiyle  bir  süre  daha  beklemiş,  yine  bir  hareket  olmamış.  Şehir  değil  ki  bir  lokantaya  gitsin..  Sofra  kurulmasından  ümidini  kesince  ev  sahibine :

"Ahmet  Ağa…"  demiş.  "Sizin  köyde  mezarlık  var  mı ?"

"Olmaz  olur  mu ?  Var.."

"Burada  açlıktan  ölenleri  nereye  gömerler ?.."

 

 

          YELLE   KESTİN

 

Bir  arkadaş  grubu  bir  ziyafette,  birlikte  olup  yerler,  içerler.  Bir  ara  iki  kişi  arasında  şiddetli  bir  tartışma  başlar..  Birbirlerini  dinlemeden  karşılıklı  fikirlerini  söylerler…  Kimin  hangi  fikri  savunduğu  anlaşılmaz  hale  gelir.  -İsmi  gerekli  değil-  tartışmacılardan  biri  hararetli  bir  şekilde  düşüncelerini  söylerken,  karşısındaki  yüksek  sesle  yellenir.  Orada  bulunanlarca  bir  kahkaha  tufanıdır  gider.  Kendinin  dinlenilmediğine  kızan  konuşan  tartışmacı,  tartıştığı  kişiye  öfkeyle  seslenir. 

"Önce  sözümü  sözle  kesiyordun,  şimdi  sözümü  yelle  kestin  be  arkadaş…"

 

 

          KART   BABA

 

Avcılar  ava  çıkarken  o  güne  kadar  hiç  ava  gitmemiş  biri  onlarla  ava  gitmek  ister.  Avcılar  hoş  görürler.  Yalnız  adam  avları  tanımamaktadır.  Neleri  avlayacağını  sorar,  avcılar  av  hayvanlarının  bazılarını  elleriyle,  dilleriyle  tarif  ederler.  Tavşanı  tarif  ederken  de  "iri  gözlü,  kulakları  uzun  bir  av  hayvanıdır."  derler.

Av  yerine  varırlar.  Herkes  av  için  bir  yerlere  dağılır.  Acemi  avcı  da  kendine  av  yapmak  için  bir  yol  tutar.  Gezerken  tarife  benzeyen  uzun  kulaklı  bir  hayvan  görür.  Onu  avlar.

Avcılar  kararlaştırılan  saatte  toplantı  yerinde  toplanırlar.  Aralarında  acemi  avcı  yoktur.  Bir  de  bakarlar  ki  uzaktan  o  geliyor,  sırtında  bir  şey  getiriyor. 

Acemi  avcı  getirdiğini  ortaya  koyunca,  diğer  avcılar  şaşırırlar,  sorarlar.

"Bu  sıpayı  niye  vurdun ?"

Acemi  avcı :

"Siz."  der.  "Tavşanı  tarif  etmediniz  mi.  Uzun  kulaklı  bir  şey  diye..  Onun  için  vurdum."

Avcıların  içlerinden  biri :

"Bu  tavşan  değil  ki..  Sıpa…"  der.  "Hem  tavşanlar  bu  kadar  iri  olmaz  ki…"

"Neden  olmasın  canım ?"  der  acemi  avcı.  "Belki  bu  tavşanların  kart  babasıdır."

 

 

          YARIN   DUYARSINIZ

 

Birinci  Meşrutiyetin  kuruluşunda  önde  olan  Gelendostlu  Serasker  Hüseyin  Avni  Paşa  iptida  tahsilini  Eğirdir'de  yapmıştır.   Eğirdir'de  anlatılanlara  göre  babasına  "Katırcıoğlu"  derlermiş.  Babası  Hüseyin  Avni'yi  okuması  için  İstanbul'a  götüreceği  zaman  Eğirdir'den  biri :

"Katırcıoğlu !."  demiş.  "Oğlanı  nereye  götürüyor-sun ?.."

Katırcıoğlu  da :

"İstanbul'a  okumaya   götürüyorum."  demiş.

Adam :

"Okuyacak  bir  senin  oğlun  mu  kaldı ?"  deyince   Katırcıoğlu  cevap  vermiş.

"Yarın  anırdığında  buralardan  duyarsınız."

 

 

          VALLA   YANLIŞ   ÇEVİRMEDİM

 

Emine  ninemiz  yaşlı,  sevimli  bir  ninemizdir.  Kocası  öleli  çok  olmuştur.  Çocukları  İstanbul'a  yerleşmiş,  yılda  bir  iki  kez  Eğirdir'e  gelebilmektedirler.  Emine  nineyi  çocukları  İstanbul'a  götürmüşler, Emine  nine  orada  yapamamış,  Eğirdir'e  dönmüştür.  Mahalledeki akranlarıyla kendince huzurlu  yaşamaktadır.  Çocukları  da  anneleriyle  her  zaman  görüşmek  için  Emine  ninenin  evine  bir  telefon  bağlatmışlardır.  Telefon  kullanmasını  da  zar  zor  Emine  nineye  öğretmişlerdir.

Emine  nine  bir  gün  telefonda  oğluyla  konuşmak  ister.  Ama  yanlış  numara  çevirir.  Telefonda,  banttan  bir  ses  duyar.

"Sayın  abonemiz..  Yanlış  numara  çevirdiniz."

Emine  nine :

"Vallahi  yanlış  çevirmedim  yavrum…"  der.  "Her  zaman  çevirdiğim  oğlumun  numarası…"

 

 

          BİR   ELİMİ   ÖNÜME

 

Ömer  Efendi  seksenini  çoktan  aşmış,  diri  biridir.  Hayatını  terzilikle  kazanmış,  o  yaşlara  gelmiştir.  Seferberliğin  açlık,  kıtlık  yıllarını  yaşamaktadır.  Çarşıdaki  dükkânını  çoktan  kapatmıştır.  Ama  onun  dikimine  alışanlar  evine  kadar  gelmekte,  o  da  onların  ihtiyacını  karşılayan  hırka,  gömlek,  potur  dikmektedir.  Oğlanların  hepsi seferberlik nedeniyle  askerdedir.  O  yaşta  evin  ihtiyacını  karşılamak  için  yapacağı  başka  bir  şey  yoktur.  Seferberliğin  sıkıntıları  yetmemiş  gibi  o  yllarda  bir  de  çekirge  afeti  olmuştur.  Çoğu  zamanlarını  Eğirdir'in  meşhur  kahvehanesi  Taşkahve'de  geçirmektedir.  Bazan  giydiği  hırkaya  müşteri  çıkarsa  hemen  orada  satmakta,  hırkalık  kumaş  alıp,  evine  gidip,  bir  hırka  daha  dikip  giymekte,  yine  Taşkahve'ye  gelmektedir. 

Yine  bir  gün  Taşkahve'de  otururken  pamuklu  hırkasına  bir  müşteri  çıkar,  anlaşırlar.  Ömer  Efendi  hemen  hırkasını  çıkarır,  sattığı  adama  giydirir.  Kahvede  oturanlardan  biri :

" Ömer  Ağa !."  der.  "Hırkayı  sattın.  Ya  gömleğine  de  bir  müşteri  çıkarsa.."

"Onu  da  satarım…"  der.

"Donuna  müşteri  çıkarsa !.."

"Onu  da  satarım." 

"İç  donuna  da  müşteri  çıkarsa !."

"Sen  alacak  ol,  onu  da  satarım…" 

"O  zaman  eve  nasıl  gideceksin ?"

"Sen  paradan  haber  ver.."  der  Ömer  Efendi.  "Bir  elimi  önüme  tutar,  bir  elimi  ardıma  tutar,  eve  giderim…  Yenisini  diker,  gelirim…"

 

 

          AHIRDA

 

Isparta  Valisi  köylerin  kalkınmasıyla  çok  yakından  ilgiliydi.  Bu  konuda  köylere  devletten  kredi  sağlar,  Özel  İdare'den  köylülere  yardımcı  olurdu.  Çevre  şartlarına  göre  hayvancılık,  besicilik  daha  doğru  olur  düşüncesiyle  o  konuda  daha  çok  destek  gösterirdi. 

Bir  gün  yaptığı  çalışmaların  sonucunu  öğrenmek  için  daha  önce  destek  verdiği  Eğirdir  köylerinden  birine  gitti.  Eğirdir'de  kaymakamlığa  uğrayıp,  kaymakamın  da  kendisiyle  gelmesini  istedi…  Kaymakam  çok  önemli  bir  nedenle  hemen  gelemeyeceğini,  arkadan  geleceğini  söyleyince  Vali  Bey  inceleme  yapacağı  köye  vardı.  Besihanenin  sahibiyle  beraber  muhtar  karşıladı,  besihaneye  gittiler.  Bir  süre  sonra  muhtar  kaykakamın  geleceğini  bildiğinden  dışarıya  kaymakamı  karşılamak  için  çıktı.  Çok  geçmeden  Kaymakam  geldi.  Vali'nin  nerede  olduğunu  sordu.

Muhtar  eliyle  işaret  ederek :

"Kaymakam  Bey !.."  dedi.  "Vali  Bey  ahırda." 

 

 

          BİZ   HER   ZAMAN

 

1959  yılı…  Ankara'dayız.  Eğirdirli  arkadaşlardan  bir  grup  bir  akşamdan  sonra  Milletvekilimiz  Tevfik  Tığlı'yı  Anafartalar  Işıklar  sokaktaki  evinde  ziyaret  etmeyi  düşündük.  Hepimiz  üniversitelerde  öğrenciyiz.  Ya gecekondularda kalıyoruz, ya üniversite  yurtlarında… Bir  gün  aramızda  anlaştık.  Akşamdan  sonra  geç  denecek  saatte  Tevfik  Tığlı  amcamızın  kapısını  çaldık…  Bizi  içeri  buyur  ettiler.  Biz  salona  geçtik  oturduk.  Anlaşılan  Tevfik  amcamız  Meclisten  geç  gelmiş  ki  yemek  yiyorlar.  Tevfik  amca  bizi  sofraya  buyur  etti.  Ama  sofrada  kahvaltıda  yenen  yiyecekler  vardı.                                                                                        

"Çocuklar !."  dedi…  "Buyur  ettim  amma  sofra  kahvaltı  sofrası…  Doktorlar  akşamdan  sonra  yemek  yemememi,  kahvaltı  etmemi  söylediler."  Bizler  Tevfik  amcamın  sözünü  çekinerek  ve  gülümseyerek  karşılarken,  Aziz  Üstün  hepimizin  yerine  cevap  verdi.      "Siz buyurun  Tevfik  Amca…  Biz  her  zaman  kahvaltı  yapıyoruz."      

 

 

          BİR   DE   SEN   VUR

 

Geçmişte  yaz  aylarında  Kaleönü'nde  Ersavaş  bir  açıkhava  sineması  çalıştırmıştı.  Yaz  akşamları  nerdeyse  Eğirdir  halkı  Kaleöünü'ne  dolar,  sinemaya  giderdi.  Tabii  ki  en  çok  Türk  filimleri  izlenirdi.  Sinema  yüzü  görmeyen  yaşlı  nineler  bile  sinemaya  gelirlerdi.  Eğirdir'de  güzel  bir  yaz  gecesi  canlılığı  olurdu. 

Gösterilen  filimlerden  biri  Zeki  Müren'in  Berduş'u  idi…  Bu  filimde  Zeki  Müren'i  dövmeyen  yoktu..   Zeki  Müren'in  herkes  tarafından  dövülmesine  çok  üzülen  yaşlı  bir  ninemiz  perdeye  seslenir.

"Hep  dayak  mı  yiyeceksin !...  Bir  de  sen  vur  oğlum…"

 

 

          YAĞDIR   GÖNEN ' E

 

Bir  adamın  dört  kızı  varmış.  Kızlarını  Aras'a,  Findos'a,  Gönen'e,  Radumos'a  gelin  etmiş..  En  çok  da  Gönen'deki  kızını  severmiş..  Kızlarının  hepsinin  de  kocası  çiftçi  imiş..  O  yıl  çok  buğday  ekmişler.  Ama  o  yıl  da  çok  kurak  gitmiş…  Adam  kızlarının  geçimi  için  kaygılanmış..  Ekinlerden  ümit  kesildiği  anda  öyle  bir  güzel  yağmur  yağmaya  başlamış  ki  adam  sevincinden :

"Yağ  yağmur  yağ !.."  demiş.  "İki  Aras'a,  bir  Findos'a,  arada  Radumos'a…  Yağdır  Allahım   Gönen'e,  yağdır  Allahım   Gönen'e.." 

 

 

          AMAN   BE   ÖĞLE   NAMAZI…

 

Zübeyde  Ana  beş  vakit  namazını  hiç  kaçırmaz.  Nerde  olursa  olsun  vakti  geldi  mi  namazını  kılar.  Bir  özelliği  daha  vardır.  Dualarını  çoğunlukla  sesli  okur.  Bu  nedenle  de  namazını  hep  yalnız  kılar,  saatinde  kılmayı  da  çok  dikkat  eder. 

Komşularına  gittiği  bir  gün  öğle  ezanı  okununca  sohbeti  hemen  bırakıp  abdestini  alır,  seccadeyi  yayar,  kıbleye  durur.  Sesli  olarak  yine  namaza  başlar. 

"Niyet  ettim,  niyet  eyledim  akşam  namazına…  Aman  be…  Öğle  namazına…"

 

 

          İNGİLİZTERE   Mİ  ?

 

Nurhayat  Hanım  çıtıpıtı  bir  hanımdır.  Pek  dillidir.  Evinde  kafesteki  bülbüller,  sakalar,  kanaryalar  gibi  durmadan  öter,  durur.  Kocası  bu  kadar  konuşkan  olmasına  şikâyetçidir  ama,  ne  yapsın  katlanmaktadır.

Bir  gün  televizyon  izlerken  İngiltere'de  olan  Nurhayat  Hanım'ın  dikkatini  çeken  bir  haber  verilir.  Bu  haberi  hemen  kocasına  iletmek  ister. 

"Asım …"  der.  "Bak  İngilitere'de  ne  olmuş ?"

Her  zaman  konuşmasını  sıkıntıyla  dinleyen  kocası  Asım  Bey  sözünü  keser. 

"Doğru  konuş  kız…"  der.

Bunun  üzerine   Nurhayat  Hanım  hatasını  düzeltmek  ister…

"Ne  diyeceğim ?..  İngiliztere  mi  diyeceğim ?"

 

 

          CENNETİN   KAPISI

 

Cumhuriyetten  önce  Ada'da  Rumlar  otururdu..  Bir  sohbet  anında  Eğirdir'deki  Müftü  ile,  Ada'daki  Papaz  arasında  bilgi  yarışı  gibi  bir  durum  olmuş…  Papaz :

"Müftü  Efendi…"  demiş.  "Çok  bilgili  olduğunu  söylüyorsun  amma,  söyle  bakalım.  Cennetin  Kapısı  önündeki  dut  ağacını  kim  kesti ?" 

Bu  soru  karşısında  Müftü  Efendi  zihnini  yoklamış.  Bir  cevap  bulamamış. 

“Bana  üç  gün  izin.”  demiş.  Papaz  “Olur.”  demiş.    Ayrılmışlar.  Müftü  Efendi  bütün  kitapları  karıştırmış…  İlim  sahibi  kimselere  sormuş,  bir  cevap  bulamamış. 

Üç  gün  sonra  Papaz,  Müftü  Efendi’yi  bulmuş,  aynı  soruyu  sormuş…  Müftü  Efendi :

“Cevabını  daha  bulamadım…”  deyince  Papaz :

“Sana  üç  gün  daha…”  demiş. 

Müftü  Efendi  bildiği  bütün  kaynakları  taramış.  Yine  bir  cevap  bulamamış..

Papaz  beş  gün  sonra  yine  Müftü  Efendi’nin  karşısına  dikilmiş.

“Sorumun  cevabını  buldun  mu  Müftü  Efendi.”  demiş. 

Müftü  Efendi  ezik  bir  tavırla :

“Vallaha  bulamadım  Papaz  Efendi..”  demiş.  “Doğrusu  merak  ettim.  Kim  kesti ?”

Papaz:

“Kim  olacak !..”  demiş.  “Sorkuncaklı  Veli  kesti.”

Meğer  Cennet  adında  Sorkuncaklı  bir  kadın  varmış.  Sinek  oluyor  diye  komşusu  Veli  Cennetin  kapısı  önündeki  dut  ağacını  kesmiş.

 

 

          SONRA   ARPALARIM

 

Ahmet  Dayı  kahvenin  tiryakisi  olduğunu  her  yerde  söylerdi..  Dostunun  biri  onu  yatılı  misafirliğe  davet  etmişti..    Ahmet  Dayı  “Ben  kahvenin  hasını  bilirim.”  dediği  için  onu  mahçup  etmek  amacıyla  sınamak  istedi.  Ahmet  Dayı  dostunun  evine  varınca,  Dostu  ona  bir  yorgunluk  kahvesi  sundu.  Kahvenin  içine  bir  arpa  tanesini  kavurup  karıştırdı.  Ahmet  Dayı  kahveyi  içti,  hiçbir  şey  söylemedi.  Dostu  içinden :

“Tiryakiyim  diyen  adama  bak…”  dedi.  “Ben  onu  yarın  kahvehaneye  gittiğimizde  nasıl  mat  ederim !..”

Ahmet  Dayı  akşam  yemeğini  yedikten  sonra :

“Bana  izin…  Gideyim…”  deyince  Dostu :

“Hani  bu  gece  bizde  yatacaktık  ya…”  dedi.  “Daha  akşam  kahvesini  içmedik…”

Ahmet  Dayı :

“Az  daha  kalırsam…”  dedi.  “İçtiğim  kahvelerden  arpalarım.”

 

 

          YANIK   BALIKLAR

 

Eğirdir  köylerinden  birinde  iki  yalancı  varmış.  Biri  Eğirdir’den  dönünce :

“Yediğin  içtiğin  afiyet  olsun…  Eğirdir’de  neler  gördün ?..  Anlat  da  dinleyelim.”  demişler.

Yalancı  da :

“Ben  gelirken  Eğirdir  gölü  yanıyordu.”  demiş.

Köylüler :

“Hiç  öyle  şey  olur  mu ?  Su  yanar  mı ?”  demişler.  Arkadan  gelen  ikinci  yalancıya  sormuşlar. 

“Bu  adam   Eğirdir  gölü  yanıyor  dedi..  Doğru   mu ?  Sen  gördün  mü ?”

İkinci  yalancı  da :

“Gölün  yandığını  görmedim  amma…”  demiş.  “Camiardı’nda  yanık  yanık  balık  yığınları  vardı..”

 

Bu  çeşit  yalan  söylemeye  çevrede  zavur  atmak  derler.

 

 

          BOZUK   ÇIKTI

 

Eğirdir’de  “Baniyo’dan  bozuk  çıktı.”  diye  bir  deyim  vardır.  Şu  fıkraya  bağlanır.

Ada’da  oturan  Rumlardan  Baniyo  adındaki  kız  tam  ölmek  üzereyken  kelime-i  şehadet  getirir.  Annesi,  babası  kızlarının  ölümünden  çok,  şehadet  getirmesine  ağlarlar..  Onlara :

“Niçin  bu  kadar  çok  ağlıyorsunuz ?  Veren  Allah  alır  da…  Ölenle  ölünmez  ki…”  diyenlere  onlar  da :

“Kızımız  Baniyo  öldü. Ölürken  kelime-i  şehadet  getirdi...  İsa  Mesihi  küstürdü…  Şimdi  Muhammed  de  tanımaz…  Ne  olacak  Baniyo’nun  hali ?..  Yandı  ki  yandı.  Onun  için  ağlıyoruz.”

 

 

          AÇ   KALMAYIZ

 

Bir  eşkıya  yol  kesmiş,  gelen  geçenden  soymadığı  adam  kalmamış.  Bir  Hoca  da  köylerden  topladığı  ağırlıklarla  memleketine  dönüyormuş.  Eşkıya  karşısında  direnememiş.  Puldan  maldan  ağırlıklı  olarak  nesi  varsa  eşkıya  almış…  Eşkıya  Hocanın  her  şeyini  almış  ama  Hoca  da  gülmeye  başlamış.  Eşkıya  kızmış.

“Neye  gülüyorsun  Hoca ?”  demiş.  “Soyuldun  işte…”

Hoca  yine  gülerek :

“Yiğitim !...”  demiş.  “Sende  bu  silah,  bende  bu  sarık  varken,  sen  de  aç  kalmazsın,  ben  de  aç  kalmam.”

Hoca  izine  dönüvermiş  köye…

 

 

          ŞEKL-İ   ŞERİAT   ÜZRE

 

Eşkıyanın  biri  bir  geçit  tutmuş,  geleni  soymuş,  gideni  soymuş.  Soygundan  aldığı  altınları  da  atının  eğeri  altına  saklarmış.  Bir  Ramazan  sonrası  topladığı  paralarla  bir  hoca  çıkagelmiş.  Eşkıya  silahını  doğrultmuş.  Hoca  da  hiç  zorluk  çıkarmadan  üstünde  ne  kadar  ağırlık  varsa  çıkarmış,  eşkiyaya  vermiş.  Bir  yandan  da  eşkiyanın  atına  bakarmış.  Eşkıya :

“Ne  bakıyorsun  ata ?”  demiş.  “Ne  var ?”

Hoca :

“Vallahi..”  demiş.  “Bu  yaşın  sahibiyim,  böyle  bir  at  görmedim.  Herhalde  Hazreti  Ali’nin  Düldül’ü  bile  böyle  bir  at  değildi.  İzin  verirsen  üstüne  binip  şu  ağaca  kadar  varıp  geleyim.  Atta  çok  gözüm  kaldı.”

Eşkıya :

“Ya  binip  kaçarsan ?”  demiş…  Hoca  da :   

“Nasıl  kaçarım ?”  demiş.  “Elinde  Azrail  gibi  silah  var.  Bir  kurşunla  hakkımdan  gelirsin.  Kurşundan  da  hızlı  gidecek  değil  ya..  Hem  binersem  gözüm  değmez…”

Nasılsa  Eşkıya  Hoca’nın  sözlerini  makul  bulmuş,  atı  vermiş.  Hoca  da  binmiş.  Dediği  ağaca  kadar  varmış,  gelmiş.  Bir  at  ne  kadar  övülecekse  o  kadar  övdükten  sonra :

“İzin  ver…”  demiş.  “Bir  kez  daha  gidip  geleyim,  son  olsun…”

Eşkıya  izin  vermiş.  Hoca  ağaca  yaklaşırken  denediği  atı  hızlandırmış,  daha  da  önce  keşfettiği  tepeyi  eşkıya  silahına  davranamadan  dolanıvermiş.  Eşkıya  atının,  altınlarla  dolu  eğerinin  ardından  bakakalmış. 

“Ulan  Hoca !..”  demiş.  “Ulan  Hoca !..  Beni  bir  soydun  ki,  şekl-i  şeriat  üzre…” 

 

 

          KIÇI   DA   USTA

 

Bir  adamın  dededen  kalma  güzel  bir  kılıcı  nasılsa  eğrilmiş.  Adam  eğri  kılıcı  doğrultmak  için  ustasına  götürmüş.  O  an  için  usta  dükkânında  değil,  kahvede  arkadaşlarıyla  tavla  oynamaktaymış.  Kılıç  sahibi  de  oraya  gitmiş.  Kılıcı  gösterip  derdini  anlatmış.  Kılıç  ustası  oyun  arasında  iki  sandalyenin  arasına  kılıcı  koyup,  kıçıyla  doğrultmuş. 

Kılıç  sahibi :

"Usta !.."  demiş.  "Borcum  ne  kadar ?"

Usta  da  kılıcın  değeri  ne  ise  o  kadar  para  istemiş.   Kılıç  sahibi  öfkelenmiş.

"Ne  iş  yaptın  ki  usta ?.."  demiş.  "İki  sandalye  arasına  kılıcı  koyup  kıçını  dokunduruverdin.  Seninkisi  fırsatçılık."

Kılıç  ustası  hiçbir  şey  dememiş.  Sahibinin  elinden  kılıcını  almış,  iki  sandalyenin  arasına  koyup  kılıcı  aynı  şekilde  eğivermiş,  sahibinin  eline  vermiş,  tavla  oynamaya  devam  etmiş. 

  Kılıç  sahibi  içinden  memnun  olmuş.  Çünkü  kılıcın  nasıl  doğrulacağını  öğrenmiş.  Evine  gelmiş.  İki  sandalye  bulup  kılıcı  arasına  öğrendiği  gibi  koymuş,  kıçıyla  bastırmış.  O  dededen  kalma  yadigâr  kılıç  "küt"  demiş,  iki  parça  olmuş..  Adam :

"Demek  ki.."  demiş.  "Ustanın  kıçı  da  usta…"

 

 

          KÖPRÜ   KARŞIMDA

 

Bundan  elli  yıl  önce  Çaylı  Çavuş  geçimini  oltayla  balık  avlayarak  sağlardı.  Av  yapacağı  yerlere,  omzunda  balık  kamışları,  sırtında  bir  kıl  heybe  ile  gider  gelir,  yakaladığı  balıkları  çarşıda  satardı.  Av  hikâyelerini  de  ortamını  buldu  mu  dinleyenlere  anlatırdı.  Birinde  bu  hikâyelerden  birini  kendi  ağzından  ben  de  dinledim..

"Bir  gün…"  dedi.  "Adalıların  Pazar  kayığına  bindim,  Canada'da  indim..  Hava  da  tam  balık  havası…  Çapak  iplerini  hazırladım.  Birine  armut  gibi  ekmek  içi  sapladım,  birine  solucan  sapladım,    birine  yumuşak  yengeç  sapladım.  "Haydi  deli  çapakların  ağzına…"  dedim.  Birini  Göktaş'a,  birini  Bağlar'a,  birini  de  Köprübaşı'na  doğru  attım…  Bir  ip  daha  hazırlıyordum  ki,  baktım  Köprübaşı'na  doğru  yumuşak  yengeçli  yemle  attığım  ip  gidiyor,  ipi  tuttum.  Balık  bir  asılıyor  ki,  asılıyor.  Ben  de  asılıyorum.  İp  bir  sağa  cızlam  çekiyor,  bir  sola  cızlam  çekiyor.  Anladım  ki  ipin  ucundaki  deli  çapaklardan  biridir.  İpe  güvenim  var.  Balık  asıldı,  ben  asıldım.  İpi  bir  karış  kendime  çekemedim  balığın  acarlığından…  Alnım,  ensem  boncuk  boncuk  ter  oldu..  Bir  saat  mı,  iki  saat  mı  uğraştım  bilmem…  Bir  de  baktım  ki  Köprü  karşımda…"     

 

Not :  O  zamanlar  Canada  yolla  Eğirdir'e  bağlı  değildi.

 

          AK   DASTARIM

 

Tembel  bir  kız  sarık  yapmada  kullanılan,  ince  bir  tülbent  olan,  “dastar”  dokuyan  aileye  gelin  gitmiş.  Ailenin  diğer  bireyleri  çalışırken  o  hep  kaçamak  yaparmış.  Bu  amaçla  da  ilk  fırsatta  bir  çocuk  sahibi  olmuş.  Akşama  kadar  çocuğu  kucağında,  gezer  dururmuş. 

“Bir  iş  yapmıyorsun.. Kocan  akşam  geldiğinde  “Ne  iş  yaptın ?”  diye  sorarsa  ne  cevap  vereceksin ?” diyenlere ;  çocuğu  göstererek :

“Ak  dastarım,  dastarım

Nerde  gördüğün  iş  derse

Ben  de  bunu  gösterim.”  dermiş.

 

          VAY   ARKAM

 

Bir  kabadayı  kabadayılığını  göstermek  için  meydanda  bir  adam  yakalamış…  Kabadayı,  adamın  yüzüne  her  vuruşta  dayak  yiyen  adam :

“Vay  arkam !..”  dermiş.

Kabadayı  tekrar  yüzüne  vurdukça  dayak  yiyen  adam :

“Vay  arkam !..”  diye  bağırırmış.

  Kabadayı  kızmış.

“Ulan !..”  demiş.  “Ben  senin  yüzüne  vuruyorum...  Sen  vay  arkam  diye  bağırıyorsun. Bu  ne  iştir ?..”

Dayak  yiyen  adam :

“Arkam  olsaydı..”  demiş.  “Sen  bu  tokatları  bana  atabilir  miydin ?..”

 

          KAZAN   KAZAN   VER   BANA

 

Bakırcı  Osman  Efendi,  mal  almak  için  İzmir’e  gider.  Bir  otele  iner.  İşini  görmek  için  Basmahane  dolaylarındaki  dükkânları  gezer.  İşini  bitirir,  oteline  dönmek  isterken  yolu  kaybeder.  Uzun  süre  dolanır,  otelini  bulamaz.  Sonunda  bir  taksicinin  yanına  yaklaşır.  Oteline  götürmesini  ister  ama,  bir  türlü  otelin  adı  aklına  gelmez.  Değişik  şekillerde,  sözlerle  derdini  anlatmaya  çalışır  ama,  taksici  bir  şey  anlamaz..  Sonunda :

“Hani  canım…”  der.  “Bir  türkü  vardır  ya…”

“Ne  türküsü ?” der  taksici.

“Canım,  kazan  kazan  bana  ver  der  ya…”

Taksici  anlar :

“Otelin  adı  Bergama  mı ?”  deyince  Bakırcı  Osman  sevinçle :

“Hah !..”  der.  “İşte  o  otel…”

 

          SOĞAN   KOYMA

 

Bir  adamın  karısı  ölürken  kocası :

“Senin  yemeklerin  çok  lezzetliydi.  Sırrı  nedir ?”  diye  sormuş. 

Karısı  da :

“Ben  yemeklerime  soğan  koymam.”  demiş. 

Kadın  öldükten  sonra  adam  evlenmiş.  Yeni  karısına  yemeklere  soğan  koydurmamış.  Amma  yemeklerde  istediği  lezzeti  alamamış.  Bir  de  yemeklere  soğan  koymasını  söylemiş  yeni  karısına..  O  zaman  adam  yemeklerde  istediği  lezzeti  bulmuş.  Ölen  karısı  için :

“Amma  da  kadınmış…”  demiş.  “Her  zaman  kendini  hatırlatmak  için,  demek  bana  böyle  söylemiş.”

 

          EMNİYETTEYİM

 

Manifaturacı  Mustafa  Efendi dükkânını  oğlu  Zühtü’ye  bırakır,  emekli  dönemine  geçer.  Oğlu  Zühtü  manifatura  malı  almak  için  İstanbul’a  giderken  bazı  öğütler  verir.  Kaygılı  olduğu  için  İstanbul’a  varınca  telgraf  çekmesini  ister.  Oğlu  Zühtü  İstanbul’a  varır,  “Emniyet”  oteline  iner,  para  az  gitsin  diye  babasına :

“Emniyet’teyim…”  diye  bir  telgraf  çeker.  Babası :

“Eyvah !..”  der.  “Oğlan  karakola  düşmüş…”

Oğlunu  kurtarmak  amacıyla  İstanbul’a  gitmeye  kalkar.

Oğlu  Zühtü  “Emniyet”  otelini  beğenmez,  “Selamet”  oteline  geçer.  Yine  babasına  telgraf  çeker.

“Selamet’teyim.”

Mustafa  Efendi :

“Oh !..”  der.  “Oğlanı  salıvermişler…”

İstanbul’a  gitmekten  vaz  geçer. 

 

          BİR   TUTAM   TUZ

 

Hoca  Abdurrahman  Efendi,  bir  mecliste  bulunuyordu.  Herkes  şarap  içerken  onu  da  buyur  ettiler.  O  da  şarap  kadehini  eline  aldı,  içine  iki  parmak  arasında  bir  şey  attıktan  sonra  içti.  Meclistekilerden  biri :

“Hocam..”  dedi.  “Dinimizde  içki  haram  değil mi ?”  Hoca  Abdurrahman  Efendi  kadehten  bir  yudum  daha  aldı.

“Görmedin  mi ?”  dedi.  “Ben  kadehin  içine  bir  tutam  tuz  attım.  O  sirke  oldu…  Ben  şarap  içmedim  ki…”

 

          BİR   ŞİNİK   ALTIN

 

Eğirdir’de  Balballar  sülalesinin  geçmişte  çok  zengin  olduğu  söylenir.  Bir  miras  paylaşımında  şinikle  altın  paylaşmışlar.

Bir  gün  evin  babası  bir  nedenle  komşularının  çok  fakir  olduğunu  söylemiş.  Yeniyetme  oğlu :

“Baba !..”  demiş.  “Komşumuzu çok  fakir  diyorsun.  Bir  şinik  altınları  da  mı  yok ?..” 

 

Şinik : 7  kg  buğday  alan  silindir  bir  kap

 

 

          BAKANLA   MUHTAR

 

Rasim’le  Sami  çocukluklarında  çok  iyi  arkadaştılar.  Beraber  Köprübaşı’na  gider,  birlikte  kendi  ineklerini  güderlerdi…  Zaman  geçti,  büyüdüler.  Rasim  Eğirdir’de  kaldı.  Sami  okudu,  genel  müdür  oldu,  siyasete  atıldı,  bakan  oldu.

Sami’yi  kutlamak  için  gidenlerin  arasına  çocukluk  arkadaşını  kutlamak  için  Rasim  de  katıldı.  Heyet  Ankara’ya  vardı,  Bakan  Sami’nin  odasına  girdi.  Bakan  Sami  hepsiyle  tek  tek  ilgilendi.  Sıra  Rasim’e  gelince  Bakan :

“Sen  ne  yapıyorsun  Rasim ?”  dedi.  “İşlerin  iyi  mi ?”

Rasim  gülümsedi  Bakan’a :

“Hatırlar  mısın ?”  dedi.  “Seninle  Köprübaşı’nda  çok  inek  gütmüştük…”

“Hatırlamaz  olur  muyum ?”  dedi  Bakan  Sami..  “Ne  günlerdi  o  günler…”

“Öyle…”  dedi  Rasim.  “Senin  inek  çamura  batmıştı…  Onu  da  hatırladın  mı ?”

“Hatırlamaz  olur  muyum ?.”  dedi  Bakan.

“Uğraşıp  da  çıkaramayınca,  ağladığını  da  hatırlar  mısın ?”

“Hatırlamaz  olur  muyum ?.” 

“Sonra  o  ineği  çamurdan  kim  çıkardı ?”

“Sen  çıkardın,  beni  dayaktan  kurtardın.”

“Ne  yaptığımı  sordun ?..  İşte  sen  bakan  oldun.  Ben  de  bizim  mahallenin  muhtarı  oldum.”

 

          YİĞİT   SANIYLA   ANILIR

 

Veli,  çılgın  bir  delikanlıdır.  Kendini  ispatlamak  için  göze  alınmayacak  işler  yapmıştır.  Onun  korkusuz  davranışları  nedeniyle  halk  ona  bir  sıfat  takmış,  adı  “Deli  Veli”  olmuştur.  Evlenmiş,  çocukları  olmuş,  çocuklarından  biri  Ziraat  Fakültesini  bitirip  Eğirdir’e  gelmiştir.  Bir  gün  çarşıda  alışveriş  yaparken  dükkân  sahibi  bu  delikanlıyı  tanımak  için  kimin  oğlu  olduğunu  sorar.  O  da  sülalelerinin  adını  vererek :

“Pulcuların  Veli’nin  oğluyum.”  der.

Dükkân  sahibi  öyle  birini  hatırlayamaz.  Konuşmayı  uzatır.  Delikanlı  anlatmaya  çalışır.  Sonunda  dükkân  sahibi  anlar. 

“Şunu  Deli  Veli’nin  oğluyum.”  desene..”  der.  Delikanlı  bozulsa  da  ses  çıkarmaz.  Eve  gelir,  babasına  sitem  eder. 

“Baba..”  der.  “Sana  “Deli”  diyorlar.. Hem  utandım,  hem  kızdım.”

Deli  Veli  oğluna :

“Ne kızıyorsun  oğlum ?”  der.  “Ben  o  adı  kazanıncaya  kadar  neler  çektim.  Yiğit,  sanıyla  anılır.”

 

          OĞLUM

 

Eğirdir’de  ayık  gezmeyen  bir  nüfus  memurunun  oğlu  olur.  Tabi,  her  baba  gibi  o  da  sevinir.  Sevincinden  oğlunun  nüfus  cüzdanını  hemen  yazmak  ister.  Masasına  oturur,  bir  nüfus  cüzdanı  çıkarır,  haneleri  yazmaya  başlar. 

Doğum  tarihi :

Günü  gününe  yazar.

İli :  Isparta…  yazar.

İlçesi :  Eğirdir…  yazar.

Anne  Adı :  Mualla…  yazar.

Baba  Adı :  Karşısına  da  “OĞLUM”  yazar…

 

          KIZ   SİZİN

 

Ağanın  birinin  oğlu  sıradan  birinin  kızına  aşık  olur.  Babası  “Bize  uymaz.”  dediyse  de,  oğlan :

“Ondan  başkası  olmaz…”  diye  tutturur.  Ağa  oğlunu  çok  sevdiği  için  kırmak  istemez.  Bir  akşam  adamın  evine  gider.  “Allah’ın  emri,  Peygamber  Efendimizin  kavliyle  sizin  kızı  bizim  oğlana  münasip  gördük..”  der,  kızı  ister..  Kız  babası  “Olmaz.”  der.  Ağa  oğlunun  hatırına  güzellikle  olması  için  neredeyse  yalvararak  dil  döker.  Kız  babasını  yola  getiremez.  Üzülerek  ordan  ayrılır.  Ağalığına  güvenerek  başka  türlü  de  halletmek  istemez.  Ama  hatırının  kırıldığına  da  çok  üzülür. 

Ertesi  gün  erkenden  çarşıya  gider,  kahveye  oturur.  Bir  kahve  içer.  Ama  efkârı  gene  dağılmaz…  Yanına  bir  dostu  gelir,  konuşmak  ister.  Ama  Ağa’nın  aşırı  derecede  keyifsiz  olduğunu  anlar.  Derdini  sorar.  O  da  anlatır.  Dostu :

“Sen  ondan  kızı  nasıl  istedin ?”  diye  sorar.  Ağa  da :

“Allah’ın  emri,  Peygamber  kavliyle...”  der  demez,  dostu  Ağa’nın  sözünü  keser. 

“Ondan  öyle  kız  istenmez  ki…”  der.  Hemen  kahveci  çırağını  çağırır.  Kızın  babasının  adını  verir,  “Git.”  der,  “Onu  çağır,  gel…”  

Bir  süre  sonra  kızın  babası  daha  yanına  yaklaşır  yaklaşmaz,  Ağa’nın  dostu :

“Ulan  pezevenk.”  der..  “Eşek  herif,  öküz  herif…”  der,  daha  benzer  bir  yığın  sözler  söyler.  “Ağa  istemiş.  Kızını  Ağa’nın  oğluna  niye  vermedin ?”  deyince,  kız  babası :

“Arkadaş…”  der..  “Ağa  senin  gibi  kız  istemedi  ki…  Verdim  gitti..  Kız  sizin…” 

 

          PINARIN   BAŞI

 

Yörüğün  birinin  çadırından  bir  tulum,  tulum  peyniri  çalınmış.  Durumu  fark  eden  Yörük  hiç  bir  yerde  aramadan,  kimseye  bir  şey  sormadan  doğru  gitmiş,  pınarın  başına  oturmuş.  Durumu  bilen  bir  arkadaşı :

“Niye  hırsızı  arayıp  sormuyorsun ?”  demiş.  “Geldin  pınarın  başına  oturdun.”

Peyniri  çalınan  Yörük  oralı  bile  olmamış. 

“Nasıl  olsa…”  demiş,  “Peyniri  yiyen  hırsız  su  içmek  için  buraya  gelir.  Peynir  tuzluydu  da..”    

 

          GEL !.  GUCUK  GUCUK  !..

 

Doksan  yaşını  geçmiş  bir  ninenin  karşısına  Azrail  dikilmiş.  Nine  durumu  hemen  anlamış..

"Ingaa !..  Ingaa !.."  diye  ağlamaya  başlamış...

Azrail  gülümsemiş,  dönmüş  gitmiş.  Bir  süre  sonra  tekrar  gelmiş...  Azrail'i  gören  nine  yine  bir  önceki  gibi :

"Ingaa !..  Ingaa !.."  diye  ağlamaya  başlamış...

Azrail  tekrar  gülümsemiş,  dönmüş  gitmiş.

Emir  büyük  yerden...  Azrail  bir  süre  sonra  üçüncü  kez  gelmiş.  Nine  yine  Azrail'i  aldatmak  düşüncesiyle  "Ingaa !..  Ingaa !.."  diye  ağlamaya  başlayınca  Azrail :

"Gel !..."  demiş.  "Gucuk,  gucuk...  Âddâ !..  Âddâ !..  Seni âddâya  götüreceğim..."

 

Gucuk : Kucak

Âddâ  : Gezme

 

          İKİNCİ  KİŞİ  KİM  ?

 

Bir  evde  on  kişi  varmış.  Biri  de  hizmetçi  imiş.  Azrail  gelmiş.  Evdekilerin  hepsi  bir  araya  toplanmışlar. 

Azrail :

"Bu  evden  iki  kişiyi  götüreceğim."  demiş. 

Evdekilerin  hepsi  hizmetçiye  bakmışlar.

Hizmetçi :

"Anladım,  anladım !.."  demiş.  Azrail'in  kimi  götüreceğini  bilmeden  gönlünüzden  ben  geçiyorum...  Aranızdan  ikinci  kişi  kim ?."

 

          DAHA  UNUTULMAMIŞ

 

Bir  köyde hocalık yapan kişinin keyfi çok yerindeymiş. Çünkü köylü bir dediğini iki etmezmiş. O köyde hocalık yaptığı sürede çok mal, mülk edinmiş.

Bir gün camide namaz kıldırırken hatırı sayılır bir sesle yellenmiş, bütün cemaat duymuş. Durum köyde konu olmuş. Hoca artık o köyde utancından kalamamış, köyü terk etmiş. Başka köye gitmiş, hocalığa durmuş. Ama o köy, ayrıldığı köyün tadını vermemiş. Sonra başka başka köylere gitmiş. Bir türlü ayrıldığı köydeki rahatı bulamamış.

Aradan yirmi, yirmi beş yıl geçmiş. Hoca, "Artık kusurum unutulmuştur." diye kusur yaptığı köye dönmüş. Kusurum unutulmuş mudur düşüncesiyle köye girmeden yolun kenarında rastladığı bir delikanlıyla sohbet ederken ne zaman doğduğunu sormuş. Delikanlı da :

"Bu köyde bir hoca camide namaz kıldırırken yellenmiş. Ben o yıl doğmuşum." demiş.

Hoca bakmış ki kusuru unutulmamış, yoldan geri dönmüş.

 

          YOKSA  AÇ  KALIRSIN

 

Bir adamın çok tembel bir kızı varmış.. Bir delikanlı bu kızı çok beğenmiş, sevmiş. Babasına kızla evlenmek istediğini söylemiş. Babası da kızın evine gitmiş. Kızın babasından kızı istemiş. Kızın babası :

"Senden iyi dünür bulamam." demiş. "Sizin evde çok iş var. Benim kızsa çok tembel... Kızımı iki gün sonra kapımın önüne koyuverirsiniz. Bu iş olmaz." demiş..

Oğlanın babası da :

"Oğlum kızınızı çok sevmiş... Kızınızın da tembel olduğunu bile bile istiyoruz. Gel gençlerin evlenmelerine karşı çıkma..." deyip kızın babasını razı etmiş... Düğün yapıp gençleri evlendirmişler.

Kız gelin gitmiş ama babasının içi yine de rahat değilmiş. Kızımı ha bugün gönderirler, ha yarın gönderirler diye kaygılanmış durmuş... Sonunda kaygısını gidermek için kızını görmeye gitmiş. Bakmış, kızı ocakbaşında bir yandan asma çubuklarını kırıyor, bir yandan bulamaç pişirmek için tavayı karıştırıyormuş... Babası kızın yanına yaklaşmış. Hatır sormak için :

"Nasılsın kızım ?" deyince Kızı :

"Çok konuşma baba..." demiş. "Ya şu kaşığı al, tavayı karıştır ya da şu asma çubuklarını kır, ocağın altına at. Yoksa öğleyin aç kalırsın."

 

          MÜBAREK  KILLAR

 

Memiş'le Hüsnü arkadaştırlar. Pek yaşlı olmasa da Memiş erken yaştan beri sakal bırakmıştır. Çoğu zaman konuşurken, ticaret yaparken sözlerine inanılması için hep sakalını öne sürer.

Yine bir gün arkadaşı Hüsnü'yle konuşurken, aralarında bir konunun tartışması olur. Hüsnü karşı çıkar, inanmaz.. Bunun üzerine Memiş yine sakalını öne çıkarır. Elini sakalına atar,

"Şu mübarek sakalımla yalan mı söyleyeceğim ?" der.

Bunun üzerine Hüsnü öfkelenir.

"Memiş !.." der. "İkide bir sakalını öne çıkarıp durma.. Kıllar o kadar mübarek olsa olmadık yerde çıkmaz."

 

          SU  KUŞU

 

Ada'da Rumların olduğu zamanlarda bir ailenin oğlu ölür. Anası acısından bir ağlama tutturur.

"Su kuşuydu benim yavrum..." der. "Bir doğduğunda yıkandı, bir öldüğünde."

 

          BURNUN  ALIŞMIŞ  KIZIM

 

Geçmişte bir kızı tabakhane sahibi bir delikanlı istemiş. Kız da oğlanı beğenmiş. Ama babası dericilikle uğraşan evin temiz olmadığını, kötü koktuğunu düşünüp kızını vermek istememiş.. Kız oğlanı sevdiği için yüze gelmiş babasına :

"Baba !.." demiş. "Sen beni o oğlana verirsen, ben evi temiz tutarım, kokmaz.." deyince babası kızın gönüllü olmasından karşı duramamış. Kızını evlendirmiş.

Bir zaman sonra kızının evine gidince, kızı babasını kapıda karşılamış, içeri buyur etmiş. İlk sözü :

"Gördün mü baba ?" demiş.. "Bak evi her gün temizliyorum, hiç koku var mı ?"

Babası kızını okşamış..

"Güzel kızım !." demiş. "Burnun alışmış, burnun..."

 

          ÖNÜNDE  BARİ YAPMA

 

Eğirdir'de köftecinin biri, köfte yaparken köftenin eline yapışmaması için arada bir avcuna tükürür öyle yaparmış. Pınarpazarı'na da tezgâh kurar, köfte satar, geçimini öyle çıkarırmış.

Köftecinin oğlu askere gitmiş gelmiş. Köfte yaparken babasının öyle yapmamasını, parmağını arada bir suya batırıp köfte yapmasını söylemiş... Baba da o günden sonra köfteleri suyla yapmaya başlamış. 

Bir Pınarpazarı'nda, yine söğütlerin gölgesine tezgâh kurmuşlar. Açık havada köfte pişirir satarlarmış. Oğul köfte pişirirken, baba da masalara bakarmış.. Baba bir de bakmış ki oğlu ızgaradaki köfteyi çevirirken köfte maşasını bulamayınca parmak uçlarının yanmaması için işaret parmağıyla, başparmağını diline götürüp ıslatarak köfteleri çeviriyor. Yanına gelmiş.

"Oğlum..." demiş. "Ben evde köfteleri arada bir tükrükle yapıyordum ama, sen müşterinin gözü önünde parmaklarını tükrükleyip çeviriyorsun ya .."

 

          HACI'NIN  DA

 

Veysel Efendi Hac'ca gidip, hacı olmuştur. Artık eline, diline sahip yaşaması gerekmektedir. Bir gün nasıl olduysa komşusuyla kavgaya tutuşur. Komşusunun davranışı üzerine öfkesi kabarır, birkaç sinirli sözden sonra, komşusu da Veysel Efendi'yi kızdıracak sözler söyleyince, Veysel Efendi de  basar küfürü komşusunun anasına. Durumu izleyen karısı :

"Aman !." der kocasına, "Sen hacca gittin geldin... Öfkene kapılıp sövme... Sus Hacı..." deyince kocası daha bir öfkeyle bağırır.

"Hacı'nın da anasını..." 

 

          ÜMİTLİ  HASTAM  VAR

 

İmamın biri parasız kalmış. İhtiyaç gereği birilerinden borç almış.. Bir kısmını ödese de kalan borcunu ödemede gecikmiş. Bir gün borç aldığı kişi önüne çıkmış.

"Arkadaş !." demiş. "Hani istemezdim ya, bana da ihtiyaç hasıl oldu. Şu borcunu ödesen iyi olur.."

İmamın keyfi kaçmış.

"Ben de bukadar uzatmak istemezdim." demiş. "Tahmin ettiğim gibi olmadı. Ödeyeceğim. Bana biraz daha zaman ver. Acele etme... Birkaç ümitli hastam daha var."

 

          SEN  DE  YATIVER

 

Eğirdir'deki otellerden birine bir müşteri gelir. Müşteri odayı, yatağı görmek ister. Kata çıkarlar,odaya girerler. Müşteri odayı inceler, yatağı inceler. Çarşafın değişmediğini görür.

"İyi." der. "Bu odada kalayım ama çarşafları bir değiştiriverin."

Hizmet veren kişi :

"Ne olacak ?.." der. "Senden önce bu odada kalan kişi, iki gün kaldı, gitti. Sen de iki gün yatıver."

 

          NERDEN  BULUYOR

 

Sabire Akana çok yoksulluk çekmiş bir kadındır. Yoksul bir ailede doğmuş, Birinci Dünya Savaşını ve Çekirge afetini görmüş, İkinci Dünya Savaşını yokluk içinde geçirmiş... Hiçbir zaman ekmeği katığına denk gelmemiş bir kişidir... Bu yoksulluk nedeniyle de Eğirdir'in dışına çıkamamıştır. İkinci Dünya Savaşı sonrası bir nasiple, tirenle kocasıyla İzmir'e gider. Basmahane'de tirenden inip caddeye çıkınca o zamana kadar görmediği büyük bir kalabalıkla karşılaşır. Kocasına döner.

"Süleyman !.." der. "Bukadar insan ekmeği nerden buluyorlar ?" 

 

          KURUDUN  NAMUSSUZ

 

İmamın birinin nasılsa işleri iyi gitmemiş, masraflar çıkmış, borçlanmış, alacaklılar birkaç kez kapıya dayanmış, paraca çok kötü sıkışmış.

Yine çok sıkışık olduğu bir gün caminin önünden geçerken bir tabut görmüş... Parasızlığın verdiği öfkeden tabuta bir tekme atmış.

"Kurudun namussuz !.." demiş. "Kurudun."

 

          AĞAMI  BATIRACAKSIN

 

Mehmet Efendinin babası Eğirdir köylerinden peynir, tereyağ toplayıp Eğirdir pazarlarında satmaktadır.. Geçimi bunun üzerinedir. Bir gün bir haber alır. Eğirdir köylerinden üç kuruşa alınan yağ Isparta'da on kuruşa satılmaktadır. Babası oğlunun da iş adamı olması için köye gitmesini, ordan aldığı yağı dağdan, kısa yoldan Isparta'ya götürüp satmasını söyler.. Mehmet Efendi de köye gider. Nasıl olsa kazanacağım diye üç kuruşa alınan yağı, köylüyü de düşünerek beş kuruştan almak ister. Yağı satan kadın karşı çıkar.

"Ağam hep üç kuruştan alıyordu.. Sen oğlusun, beş kuruştan alıyorsun.. Ağamı batıracak mısın ?. Sana yağ falan yok."